28.08.2012 tarih ve 2012/49 sayılı Üst Kurul Toplantısı Kararları



 

 

Toplantı No        :2012/49

Toplantı Tarihi   :28.08.2012

Karar No             :11

 

Konusu              :6112 sayılı Kanunun 8 inci maddesinin birinci fıkrasının (j) bendindeki; “Haksız çıkarlara hizmet eden ve haksız rekabete yol açan unsurlar içeremez.” hükmünün ihlali (ESKİŞEHİR SÜPER TV-ES TV - MERHABA  RADYO TELEVİZYON A.Ş.MERHABA REKLAMCILIK A.Ş.”)

 

İnceleme ve Değerlendirme  : İzleme ve Değerlendirme Dairesi Başkanlığı’nın 07.08.2012 tarihli ve 802 sayılı yazısı ve eklerinin incelenmesi sonucunda;

Bahse konu yayına ilişkin Uzman Raporunda;

            “ES TV logosu ile yayın yapmakta olan Merhaba Reklamcılık A.Ş. ticari unvanlı yayın kuruluşunun 07-17/06/2012 tarihleri arasındaki yayını, ilgi tutulan şikayet dilekçesinde belirtilen hususlar göz önüne alınarak incelenmiş olup; Anadolu Gazetesi ve ES TV'nin bağlı bulunduğu gruba ait olan "Mavi Ada" isimli yapıyla ilgili, Sakarya Gazetesi'nde yer alan "kaçak yapım" haberleriyle ateşlenen, Eskişehir'in iki bilinen gazetesi, Sakarya ve Anadolu arasındaki güç savaşına yönelik ES TV'de, genelde Sakarya Gazetesi özelde Sakarya Gazetesi yönetimi, yazı işleri müdürü Hakkı Sağlam ve tartışmalı haberleri hazırlayan gazeteciler hakkında haksız rekabet olarak nitelendirilebilecek ve eleştiri sınırlarını aşan haberlere ve yorumlara yer verildiği görülmüştür. Söz konusu programlardan seçilmiş olup, ihlal oluşturduğu düşünülen bölümler sırasıyla şu şekildedir:

            A - "Günaydın Eskişehir" adlı, yerel ve ulusal basında yer alan gazetelerin okunduğu, haberlerin yorumlandığı ve Şinasi Kula tarafından sunulan program, hafta içi günleri saat 08:00'de yayınlanmaktadır. 07/06/2012 tarihinde saat 08:00'de yayınlanan ve tekrarı olmayan bölüme Şinasi Kula, Anadolu Gazetesi'nin, Sakarya Gazetesi aleyhinde hazırladığı birinci sayfasını okuyarak giriş yapmıştır. Kula'nın, haberi yorumlarken Sakarya Gazetesi bünyesinde hizmet yapan gazetecilere eleştiri sınırlarını aşan ithamlarda bulunduğu tespit edilmiştir. Örneğin, Kula "Mavi Ada"nın kaçak yapım olmadığına dair Anadolu Gazetesi'nde yayınlanmış inşaat ruhsatının ekranda görünmesinden sonra Sakarya Gazetesi yetkililerine hitaben, "Buyrunuz münasip bir yerinizle saklayınız. Bu internet sayfanız olabilir, kasanız olabilir geniş neresiyse saklayın orda kalsın bunlar." şeklinde uygunsuz bir ifade kullanmıştır (07/06/2012 - 08:14). Takiben 08:16'da eleştirinin dozunu artırarak, kendisini ve bağlı bulunduğu grubu Eskişehir basın camiasının iyi ve güvenilir tarafı, diğerlerini ise camianın güvenilmez çocukları olarak iki ayrı kampa ayırdığı, oldukça kişiselleştirilmiş atıflarda bulunduğu değerlendirilmiştir:

(Raporun bu bölümünde bahse konu ifadelerin deşifre metnine yer verilmiştir.)

B- "Ekstra Gündem" adlı siyasi, sosyal ve ekonomik meselelerin ele alındığı ve muhtelif zamanlarda yayınlanan program, kuruluşta görev yapmakta olan farklı kişiler tarafından sunulmaktadır. 08/06/2012 tarihinde saat 20:00'de yayınlanan bölümü, ES TV Genel Yayın Yönetmeni Soner Yüksel sunmuş olup, konuk olarak da kuruluşun diğer programcıları Şinasi Kula ve Ömer Duru katılmışlardır. Sakarya Gazetesi'nin "Mavi Ada" haberini yapmasının ardındaki, ekonomi-politik nedenlerin (Örneğin, Sakarya Gazetesi'nin sahibi Üstün Ünügür'ün eşi Ayşegül Ünügür'ün söz konusu yapının dahil olduğu Tepebaşı Belediyesi Başkanlığına aday olup seçilmemiş olması.) tartışıldığı programın tekrarı aynı gün saat 23:00'te yayınlanmıştır. Soner Yüksel ve Şinasi Kula'nın karşılıklı konuşmaları sırasında Kula'nın karşı tarafa eleştiri sınırlarını aşan ithamlarda bulunduğu gözlenmiştir:

(Raporun bu bölümünde bahse konu ifadelerin deşifre metnine yer verilmiştir.)

            Söz konusu kişilerin gazeteciliklerini eleştirmeyi yeterli bulmayan Kula'nın, konuşmalarının devamında onların, erkek olarak nasıl bir niteliğe sahip olduklarını da sorguladığı görülmüştür:

(Raporun bu bölümünde bahse konu ifadelerin deşifre metnine yer verilmiştir.)

            C- ES TV'nin ana haber bülteni hafta içi günleri, Soner Yüksel tarafından sunulmakta olup, "Soner Yüksel'le Ana Haber" adıyla ve hafta sonları ise Hanife Kamar tarafından sunulmakta olup, "Ana Haber" adıyla saat 19:00'da yayınlanmaktadır. 09/06/2012 Cumartesi günü saat 19:00'da yayınlanan ve Hanife Kamar tarafından sunulan 45 dakikalık ana haber bülteninin 27 dakikası, Sakarya Gazetesi'ne cevaben ve karşıt olarak hazırlanmış haberlere ayrılmıştır. Bu haberin tekrarı 10/06/2012 tarihinde saat 00:00 ve 10:00 yapılmış; haber bülteninin 27 dakikalık bu kısmı "Ekstra Gündem" adlı programa dönüştürülerek yine 10/06/2012 tarihinde saat 14:41 ve 17:30'da tekrar yayınlanmıştır. Söz konusu haberlerin başlıkları şunlardır:

            "1- Mimar Olan Ünügür'ler Bu Asma Katı Nasıl Yaptı? - Ruhsat Tarihi 2005, Faaliyet Başlangıcı 1997

            2- 65 Yıllık Güven Kaçak Çıktı

            3- Mavi Ada Davet Salonu'ndan Cevap - Proje Onayı, Yapı Ruhsatı Ve İşyeri Açma

Ruhsatı Mevcut

            4- Sakar-Ya Tekzip Rekortmeni - Defalarca Yanlış Haberleri Düzeltme Cezası Aldı 

            5- Vatandaş Sakarya Gazetesine Tepkili - Yapılan Habercilik Etiğine Uygun Değil."

Son başlıkla, 19:20 ve 19:27 saatleri arasında sunulan haberde, Eskişehir halkı ile yapılan ve tamamen Sakarya Gazetesi aleyhinde ve Anadolu Gazetesi lehinde görüşler içeren sokak röportajlarına yer verildiği görülmüştür. Bu röportajlardan seçilen ve haksız rekabet olarak nitelendirilebilecek kimi kanaatler kısaca şu şekildedir:

             (Raporun bu bölümünde bahse konu ifadelerin deşifre metnine yer verilmiştir.)

            D- Son olarak, 11/06/2012 tarihinde saat 19:00'da yayınlanan (Tekrarı 12/06/2012 tarihinde saat 00:00 yayınlamıştır.) ve Soner Yüksel tarafından sunulan, "Soner Yüksel'le Ana Haber"de, saat 19:03'te yer alan haberde, Sakarya Gazetesi Yazı İşleri Müdürü Hakkı Sağlam'ın yaklaşık 11 yıl önce işlediği ve cezasını yerine getirdiği bir suçun tekrar gündeme getirildiği ve 4 dakika 45 saniye süresince ilgili resmi belgelerin kamuoyuna okunduğu görülmüştür. Bir gazetecinin mesleği ile ilgili olmayıp, cezasını ödediği kişisel bir kabahatinin, insan onurunu hiçe sayarak, "ANADOLU GAZETESİNDEN HABERCİLİK BAŞARISI - BAKIN SAKARYA'YI KİM YÖNETİYOR?" şeklinde yakalanması başarı olarak gösterilen büyük bir açık olarak sunulması, sürekli olarak etik ve güvenilir haberler hazırladığına vurgu yapan ES TV ve Anadolu Gazetesi'nin güç savaşında yaşadığı körleşmeyi belgeler niteliktedir:

            "Değerli izleyenler Anadolu Gazetesi belgeli habercilikte milat olacak bir haberi Eskişehir kamuoyuyla buluşturdu. Sakarya Gazetesi Yazı İşleri Müdürü Hakkı Sağlam'ın yıllardır konuşulan bankamatik saldırısı ve aldığı ceza belgesi ile birlikte Eskişehir'e sunan Anadolu Gazetesi, Eskişehir'i gerçeklerle buluşturmaya devam edeceğinin de altını çizdi..."

            Yukarıda ele alınan belirli haber bültenlerine ve haber yorum programlarına ait içerik çözümlemelerinde de görülebileceği üzere, ES TV yayın kuruluşunun, Anadolu Gazetesi ile aynı ticari gruba bağlı olmasından ötürü, Sakarya Gazetesi ve Anadolu Gazetesi arasında Haziran 2012'de yer alan medya savaşında, Anadolu Gazetesi lehine olarak, Sakarya Gazetesi'ne karşı yer yer eleştiri sınırını aşan, insan onurunu zedeleyici ve haksız rekabete yol açan unsurları barındıran haber ve yorumlara yer verdiği değerlendirilmiştir.”

Şeklindeki değerlendirmelere yer verilmiş olduğu,

            Eskişehir Süper TV-Es TV Yayın Kuruluşu'nun söz konusu yayını ile 6112 sayılı Radyo ve Televizyonların Kuruluş ve Yayın Hizmetleri Hakkında Kanun'un 8 inci maddesinin birinci fıkrasının (ç) bendinde ifade edilen, "İnsan onuruna ve özel hayatın gizliliğine saygılı olma ilkesine aykırı olamaz, kişi ya da kuruluşları eleştiri sınırları ötesinde küçük düşürücü, aşağılayıcı veya iftira niteliğinde ifadeler içeremez." ve (j) bendinde belirtilen, "Haksız çıkarlara hizmet eden ve haksız rekabete yol açan unsurlar içeremez." hükümlerini ihlal ettiği, kanaatinin Daire Başkanlığınca belirtildiği,

Konu hakkında karar alınmasını teminen yazının Üst Kurula havale edildiği, anlaşılmaktadır.

 

Gerekçe                       : Konunun; İzleme ve Değerlendirme Dairesi Başkanlığı’nın yazısı, eki belgeler ve ilgili mevzuat kapsamında Üst Kurulumuzca değerlendirilmesi neticesinde;

            Her ne kadar Daire Başkanlığınca 6112 sayılı Kanun'un 8 inci maddesinin birinci fıkrasının (ç) ve (j) bendi ilkelerinin ihlal edildiği kanaati belirtilmiş ise de; Tamamen bir Gazete aleyhine ve diğer Gazete lehine görüşleri içeren sokak röportajlarına ve yer yer eleştiri sınırını da aşan ve haksız rekabete yol açan unsurları barındıran haber ve yorumlara yer verildiği görülmekle, bahse konu yayında 6112 sayılı Kanunun 8 inci maddesinin birinci fıkrasının (j) bendinin ihlalinin öne çıktığı anlaşılmaktadır.

          Bu itibarla; Eskişehir Süper TV-Es TV Yayın Kuruluşu’nun; söz konusu yayını ile 6112 sayılı Kanun'un 8 inci maddesinin birinci fıkrasının (j) bendinin ihlali nedeniyle uyarılmasının uygun olacağı kanaatine varılmıştır.

 

Karar                           : Yapılan görüşmeler sonucunda, ayrıntıları ve gerekçeleri yukarıda izah olunduğu üzere; ESKİŞEHİR SÜPER TV-ES TV logosuyla yayın yapan “MERHABA RADYO TELEVİZYON A.Ş.” (MERHABA REKLAMCILIK A.Ş.) unvanlı kuruluş hakkında;

            6112 sayılı Kanunun 8 inci maddesinin birinci fıkrasının (j) bendindeki; “Haksız çıkarlara hizmet eden ve haksız rekabete yol açan unsurlar içeremez.” hükmünün ihlali nedeniyle, aynı Kanunun 32 nci maddesinin ikinci fıkrasına göre “UYARI” YAPTIRIMININ UYGULANMASINA, aynı yayın ilkesinin tekraren ihlali halinde, Kanunun 32 nci maddesinin İkinci fıkrasında yer alan; “Uyarının ilgili kuruluşa tebliğinden sonra ihlalin tekrarı halinde medya hizmet sağlayıcıya ihlalin ağırlığı ve yayının ortamı ve alanı göz önünde bulundurularak, ihlalin tespit edildiği aydan bir önceki aydaki brüt ticari iletişim gelirinin yüzde birinden üçüne kadar idari para cezası verilir.” hükmü uyarınca idari para cezası yaptırımı uygulanacağının yapılacak tebligatta bildirilmesine, Üst Kurul Üyeleri Hülya ALP, A.Vahap DARENDELİ ve Süleyman DEMİRKAN’ın karşı oylarıyla, oy çokluğu  ile karar verilmiştir.

 

 

Toplantı No        :2012/49

Toplantı Tarihi   :28.08.2012

Karar No             :12

 

Konusu              :ART TV’de 19.06.2012 tarihinde yayınlanan “Gündem A” adlı program

 

İnceleme ve Değerlendirme   :  İzleme ve Değerlendirme Dairesi Başkanlığı’nın 07.08.2012 tarihli ve 798 sayılı yazısı ve eklerinin incelenmesi sonucunda;

            Bahse konu yayına ilişkin Uzman Raporunda;

            “Uşak ilinden yayın yapan ART logolu yayın kuruluşunda "Gündem A" adlı program 19.06.2012 tarihinde canlı, 26.06.2012 tarihinde ise tekrar yayınlanmıştır. Mesut Keskin'in sunuculuğunu yaptığı programa Maden Mühendisleri Odası Uşak İl Temsilcisi, İşadamı Muzaffer Köse konuk olarak katılmıştır.

Dağlıca'da 8 şehit verildiği günün akşamı yapılan programın ilk bölümünde, bu haberden yola çıkarak terör sorunu, ikinci kısmında ise Uşak yerel sporunun sorunları, özellikle Uşak Üniversitesi Basketbol Takımının maddi sorunları konu edilmiştir. Terörün sebeplerinin ve çözüm yollarının tartışıldığı programda, konuk Muzaffer Köse telefon şirketleri, bankalar ve marketleri ırkçılığın olmadığı sanayi kolları olarak tanımlamış, "Çok özür diliyorum, affedersiniz, halkımdan özür diliyorum. Çünkü bunu onlar söylüyor, o şerefsiz grup söylüyor 'İnekler içeri giriyo, soyun bunları diyo', kendi yoğurtlarını kendilerine satalım... " şeklinde konuşarak, bazı sermaye sahiplerini "şerefsiz grup" olarak tanımlamıştır. Dolayısıyla eleştiri sınırlarını aşan cümleler kullanılmıştır.“

Şeklinde değerlendirmelere yer verilmiş olduğu,

            ART TV Yayın Kuruluşu'nun söz konusu yayını ile 6112 sayılı Kanunun 8 inci  maddesinin birinci fıkrasının (ç) bendini ihlal ettiği kanaatinin Daire Başkanlığınca belirtildiği,

Konu hakkında karar alınmasını teminen yazının Üst Kurula havale edildiği, anlaşılmaktadır.

 

Gerekçe                                 :  Konunun; İzleme ve Değerlendirme Dairesi Başkanlığı’nın yazısı, eki belgeler ve ilgili mevzuat kapsamında Üst Kurulumuzca değerlendirilmesi neticesinde;

 

            Her ne kadar Daire Başkanlığınca; mezkûr yayında 6112 sayılı Kanunun 8 inci maddesinin birinci fıkrasının (ç) bendinde yer alan "...kişi ya da kuruluşları eleştiri sınırları ötesinde küçük düşürücü, aşağılayıcı veya iftira niteliğinde ifadeler içeremez."  hükmünün ihlal edildiği kanaati belirtilmiş ise de, söz konusu yayına ait deşifre kayıtlarının tetkikinde; yayında kullanılan ifadelerin muhatabının ve hangi sermaye şirketlerinin kastedildiğinin tam olarak açık olmaması nedeniyle, bahse konu ihlal unsurlarının oluşmadığı, kanaatine varılmıştır.

 

Karar                                       : Yapılan görüşmeler sonucunda, ayrıntıları ve gerekçeleri yukarıda izah olunduğu üzere; ART TV logosuyla yayın yapan UŞAK A.R.T REKLAM VE YAYINCILIK SAN. VE TİC. A.Ş. hakkında, bahse konu yayını nedeniyle, 6112 sayılı Kanun kapsamında herhangi bir İDARİ YAPTIRIM UYGULANMASINA YER OLMADIĞINA, oy birliği ile karar verilmiştir.

 

 

Toplantı No        :2012/49

Toplantı Tarihi   :28.08.2012

Karar No             :13

 

Konusu              :6112 sayılı Kanunun 6 ncı maddesinin üçüncü fıkrasındaki; “Medya hizmet sağlayıcılar, yayın hizmetlerinin kendileri, hisse sahipleri ve üçüncü derece dâhil olmak üzere üçüncü dereceye kadar kan ve kayın hısımları ile bir başka gerçek ve tüzel kişinin haksız çıkarları doğrultusunda kullanılmamasını sağlamak zorundadır.” hükmünün  ihlali  (ART TV - UŞAK A.R.T REKLAM VE YAYINCILIK SAN. VE TİC. A.Ş.)

 

İnceleme ve Değerlendirme  : İzleme ve Değerlendirme Dairesi Başkanlığı’nın 09.08.2012 tarihli ve 807 sayılı yazısı ve eklerinin incelenmesi sonucunda;

Bahse konu yayına ilişkin Uzman Raporunda;

“Uşak İlinden yayın yapmakta olan ART TV logolu yayın kuruluşunda 26.06.2012 (22:05) tarihinde canlı, 27.06.2012 (21:29) ve 29.06.2012 (21:30) tarihlerinde tekrar olmak üzere "Ekonomiye Yön Verenler" isimli program yayınlanmıştır. Mesut Keskin'in hazırlayıp sunduğu programda 'UMPAŞ Holding'in 30 Haziran'da yapılacak yönetim kurulu seçimi "UMPAŞ Holding'de Kader Günü Yaklaştı" alt yazısıyla konu edilmiştir.

Mesut Keskin, programa aynı gün Holding tarafından seramik fabrikasında ortaklardan 160 kişiye verilen, kendisinin de katıldığı yemekte yaşananlardan bahsederek giriş yapmıştır. Yemekte yaşananlardan ve Başkan Hilmi Alper'in konuşmalarından şöyle bahsetmiştir: "Seramik fabrikasında ortakların artık yeter diye haykırdıklarını gördük(22:08)", "Ağır ithamda bulunanları duydum, ürperdim, ama ben söylemiyorum (22:15)", "Bizler bugüne kadar hatalıydık, bundan sonra hata yapmıyacaz, bu şirketi, holdingi zarar ettirmiyecez, artık öğrendik sözleri ortaya çıktı..... Biz artık sabrımız kalmadı. Kesinlikle size güvenmiyoruz ve yeni yüzler, yeni yönetim görmek istediklerini haykırdılar (22:09)", "İnternet sitesini güncellemek için İstanbul'dan firma gelecek demesine çok güldüm. Ortakları o kadar hafife alıyorlar ki... gelirleri açıklamak istemiyorlar (22:16)"

Keskin, diğer seramik fabrikalarından örnekler vererek, onların 9-10 milyar Dolar kar ettiğini, Umpaş seramiğin niçin 825.000 Lira karla kaldığını da sorgulamıştır. Programda ayrıca Holding hisselerinin borsada işlem görmesinin ne anlama geldiği, borsa da işlem görünce şirketi birilerinin ele geçirme tehlikesi olup olmadığı da irdelenmiştir.

Keskin konuşmasına, "Mevcut yönetim 7 sayfalık mektup gönderdi. Biz bugüne kadar bu şirketi iyi yönetemedik, tek adamlık dönemi vardı, şirkette hiç kimse hesap soramıyordu....E be kardeşim, sen 2009 yılından bu yana bu Holding'de yönetim kurulundaydın da, hatta başkan yardımcısıydın da neden hesap sormadın. Neden bir şeyler ters gidiyordu da ayrılmadın. Bunu sormazlar mı kişilere (22:26)", "Adeta ortakların paraları çarçur edilmiş. Maaş alırken nasıl aldınız. (22:28), "Yeni yüzlerin bu işe talip olduğu geldi kulağımıza (22:49)", "Ortakların çok iyi karar vermesi lazım. Profesyonel gelecek insanlara burada bir şekilde tercih etmeleri gerekir. Bu işi profesyonelce yapacak ve gerçekten konusunda deneyimli, iş aleminde başarılı kişilere oylarını vererek burada çok önemli bir tercih yapmak zorundadırlar(22:58)." şeklinde devam etmiştir.

Programda UMPAŞ Yönetim Kurulu Başkanı Hilmi Alper'in ortaklara göndermiş olduğu mektuptan satırlara da yer veren Keskin, kendisi de "naçizane ortak olduğu için"(23:02:36) mektubun kendisine de geldiğini belirtmiştir. Mektupta, müdürlerin çete gibi davrandığını okuduktan sonra "Sizi niçin getirdiler oraya başa, niçin yönetim kuruluna getirdiler? Yapmayın kardeşim ya, bi göz var izan var. Siz buna neden göz yumdunuz? Aklına insanın türlü türlü şeyler geliyor, tabi ne geldiğini sizde çok iyi biliyorsunuz(23:10:50)" diyerek bir takım imalarda bulunmuştur.

(Mektuptan devamla) " 'Ankaradaki aracı bir şahıs vasıtasıyla bazı müdürlerin hesaplarına havaleler geldiği' diyor. Bunu tespit etmiş, suç duyurusunda bulunmamış. Sende, yani çalan kadar sen de suçlusun kardeşim, yapma bunu ya. Onlar çaldılarsa, sende göz yumduğun için suçlusun. Yarın çıkacaksın o insanlardan, ben işte bu hataları yaptım, sizden bir kez daha oy istiyorum diyeceksin. Verirler mi kardeşim ya, düşün artık ya, bu insanlar bu kadar mı gözleri kapalı, bu kadar mı aldatılmaya hak etmiş insanlar, yapmayın bunu (23:12:14)" ve "Tespit ettiniz de faturasız mal ne kadar gitti belli değil, bunun karşılığında ne alındığı belli değil, bunu hangi şartlarda sattığınız belli değil. Siz nasıl oluyor da buna göz yumuyorsunuz? Nasıl oldu da bunca insanın parasını çarçur ediyorsunuz? Yazıktır. Günahtır. Ve çıkacaksınız ben bir kez daha yönetimde bulunmak istiyorum diyeceksiniz. Bilmiyorum ortaklar buna ne derler. Size tekrar vize verirler mi vermezler mi bilmiyorum. Ama biraz zor görünüyor Sayın Başkan.(23:39:43 )" diyerek, Keskin mevcut başkanı eleştirmiş, tekrar seçilmesinin zor olduğunu vurgulamıştır.

Keskin, "Genel kurulda yapılacak olan konuşmalar çok önemli. Oraya gelecek olan ekip çok önemli. Profesyonel insanların sözleri çok önemli. Artık ahbab çavuş ilişkileriyle bu holdingi yönetme devri kapansın istiyor ortaklar. Bunun biz bir yerde aracısı olmak istiyoruz ve burada inanıyoruz ki bundan sonra güzel şeyler olsun ve yönetim kurulunda profesyonel insanlar, kendini bilen insanlar (23:53:12)" şeklindeki konuşmasıyla da alternatiflere yönelmeyi önermiştir.

Keskin, programın herkese açık olduğunu, Hilmi Alper, Özgür Tepe ve yönetimden isteyenlerin programa katılabileceğini de bir kaç kere ifade etmiştir. (22:12, 22:35, 23:00, 23:45).”

Şeklindeki değerlendirmelere yer verilmiş olduğu,

ART TV Yayın Kuruluşu'nun söz konusu yayını ile 6112 sayılı Kanun’un 8 inci maddesinin birinci fıkrasının (j) bendinde yer alan “Haksız çıkarlara hizmet eden ve haksız rekabete yol açan unsurlar içeremez”  hükmünü ihlal ettiği, kanaatinin Daire Başkanlığınca belirtildiği,

Konu hakkında karar alınmasını teminen yazının Üst Kurula havale edildiği, anlaşılmaktadır.

 

Gerekçe                                   : Konunun; İzleme ve Değerlendirme Dairesi Başkanlığı’nın yazısı, eki belgeler ve ilgili mevzuat kapsamında Üst Kurulumuzca değerlendirilmesi neticesinde;

Her ne kadar Daire Başkanlığınca; mezkûr yayında 6112 sayılı Kanunun 8 inci  maddesinin birinci fıkrasının (j) bendinin ihlal edildiği kanaati belirtilmiş ise de, yayına ilişkin deşifre kayıtlarından, program sunucusu Mesut Keskin'in UMPAŞ Holding Yönetim Kurulu seçimlerinde başkanlık için aday olduğu tespit edilmiş olmakla, “Yayın hizmetlerinin Medya hizmet sağlayıcının kendi çıkarları doğrultusunda kullanmamasını sağlamak” şeklindeki  Medya hizmet sağlayıcının sorumluluğuna aykırı yayın yapılmış olması nedeniyle, 6112 sayılı Kanunun 6 ncı maddesinin üçüncü fıkrası hükmünün ihlalinin öne çıktığı gözlemlenmiştir.

Bu itibarla; ART TV Yayın Kuruluşu’nun; söz konusu yayını ile 6112 sayılı Kanun'un 6 ncı maddesinin üçüncü fıkrasını ihlal etmiş olması nedeniyle Kanunun 32 nci maddesinin ikinci fıkrasına istinaden uyarılmasının uygun olacağı, kanaatine varılmıştır.

 

Karar                                        : Yapılan görüşmeler sonucunda, ayrıntıları ve gerekçeleri yukarıda izah olunduğu üzere; ART TV logosuyla yayın yapan “UŞAK A.R.T REKLAM VE YAYINCILIK SAN. VE TİC. A.Ş.” unvanlı kuruluş hakkında;

6112 sayılı Kanunun 6 ncı maddesinin üçüncü fıkrasındaki; “Medya hizmet sağlayıcılar, yayın hizmetlerinin kendileri, hisse sahipleri ve üçüncü derece dâhil olmak üzere üçüncü dereceye kadar kan ve kayın hısımları ile bir başka gerçek ve tüzel kişinin haksız çıkarları doğrultusunda kullanılmamasını sağlamak zorundadır.” hükmünün ihlali nedeniyle, Kanunun 32 nci maddesinin ikinci fıkrasına göre “UYARI” YAPTIRIMININ UYGULANMASINA, aynı yayın ilkesinin tekraren ihlali halinde, Kanunun 32 nci maddesinin İkinci fıkrasında yer alan; “Uyarının ilgili kuruluşa tebliğinden sonra ihlalin tekrarı halinde medya hizmet sağlayıcıya ihlalin ağırlığı ve yayının ortamı ve alanı göz önünde bulundurularak, ihlalin tespit edildiği aydan bir önceki aydaki brüt ticari iletişim gelirinin yüzde birinden üçüne kadar idari para cezası verilir.” hükmü uyarınca idari para cezası yaptırımı uygulanacağının yapılacak tebligatta bildirilmesine, oy birliği  ile karar verilmiştir.

 

 

Toplantı No        :2012/49

Toplantı Tarihi   :28.08.2012

Karar No             :14

 

Konusu              :CNN TÜRK’de 02.08.2012 tarihinde yayınlanan “Genç Üniversiteli” adlı program

 

İnceleme ve Değerlendirme  :  İzleme ve Değerlendirme Dairesi Başkanlığı’nın 09.08.2012 tarihli ve 810 sayılı yazısı ve eklerinin incelenmesi sonucunda;

            Bahse konu yayına ilişkin Uzman Raporunda;

            “CNNTÜRK Yayın Kuruluşu'nda hafta içi 15:00 ve hafta sonu 16:00 saatlerinde meslek ve üniversite tercihi yapacak öğrencilere yönelik "Genç Üniversiteli" adlı program yayınlanmaktadır. Söz konusu programa rehberlik uzmanları, farklı sektörlerden kişiler ile üniversite öğretim üyeleri ve yöneticileri konuk olarak katılmaktadır.

            Genç Üniversiteli programında, bazı üniversitelerden konuklara birçok programda yer verildiği, üniversitelerden gelen konukların adaylara mesleki tercihlerine ilişkin bilgi verme yanında kendi üniversitelerinin tanıtımını yaptığı gözlenmektedir. Bu nedenle, Genç Üniversiteli programının 14.07.2012 ve 02.08.2012 tarihleri arasında yayınlanan 20 bölümü incelenmiştir. Programın incelenen 20 günlük yayınının 15 bölümünde Nişantaşı Üniversitesi'nden rehberlik uzmanı, öğretim üyesi ve yöneticilerin konuk olarak katıldığı tespit edilmiştir. Söz konusu yayın kuruluşunun 14.07-02.08.2012 tarihleri arasında yayınlanan ilgili programında yapılan inceleme sonucunda örnek olarak seçilen, 14.07.2012, 21.07.2012 ve 02.08.2012 tarihlerindeki yayınlar klipleştirilmiştir. Bununla beraber, ekteki dökümde de görüleceği üzere, söz konusu programın incelenen tarihler arasındaki tüm konukları ayrıca yer almaktadır.

            Yayın kuruluşları, üniversite tercih dönemlerinde üniversite çağındaki gençlere yönelik programlara ekranlarında sıklıkla yer vermektedirler. Bu tür programlar, genç kuşaklara hayatlarının önemli bir aşamasında rehberlik hizmeti sunarak, kamu hizmeti anlayışı çerçevesinde önemli bir işlev yerine getirmekle beraber, bu programlarda da uyulması gereken önemli bazı kriterler bulunmaktadır. Ülkemizde yüksek eğitim ve öğretim hizmeti veren devlet üniversitelerinin yanı sıra, son yıllarda sayıları giderek artan vakıf üniversiteleri de tanınmalarını sağlamak ve daha fazla öğrenci çekebilmek için bu tür programlara konuk olmaktadırlar. Bununla beraber yayın kuruluşları da bu programlarda gerek devlet gerekse de vakıf üniversitelerine olabildiğince objektif ve hakkaniyet ölçülerinde davranmak zorundadırlar. Bu tür programlarda, üniversite tercih dönemlerinde doğal olarak tüm üniversitelere yer verilmesi mümkün olmamakla beraber, programların genel olarak bir veya birkaç üniversiteye de yoğunlaşmaması gerekmektedir.

            Yayın Kuruluşu'nun söz konusu programda, devlet üniversitelerine de yer vermekle birlikte ağırlıklı olarak vakıf üniversitelerine yer verdiği görülmektedir. Vakıf üniversiteleri arasında "Nişantaşı Üniversitesi"ne programın neredeyse her bölümünde yer verilmesi dikkat çekici bulunmuştur. Vakıf üniversitelerinin kazanç elde etme esasına göre çalışmaları kanunen mümkün olmamasına rağmen, eğitim hizmeti sunma konusunda birbirleriyle rekabet halinde oldukları ve gelirlerinin önemli bölümünü öğrencilerden alınan harçların oluşturması hususları göz önüne alındığında, vakıf üniversiteleri arasından herhangi birinin öne çıkartılması ve defalarca bu üniversiteden programa konuk alınması haksız rekabet doğurmaktadır. Ayrıca söz konusu programda, üniversiteler arasından herhangi birine 15 bölümde yer verilmesi ve bu üniversitenin öne çıkartılması suretiyle, gizli reklam yapıldığı kanaati de oluşmaktadır.”

Şeklinde değerlendirmelere yer verilmiş olduğu,

CNN TÜRK Yayın Kuruluşu'nun söz konusu yayını ile 6112 sayılı Kanunun 8 inci  maddesinin birinci fıkrasının (j) bendi ve 9 uncu maddesinin üçüncü fıkrasını ihlal ettiği kanaatinin Daire Başkanlığınca belirtildiği,

Konu hakkında karar alınmasını teminen yazının Üst Kurula havale edildiği, anlaşılmaktadır.

 

Gerekçe                                 :  Konunun; İzleme ve Değerlendirme Dairesi Başkanlığı’nın yazısı, eki belgeler ve ilgili mevzuat kapsamında Üst Kurulumuzca değerlendirilmesi neticesinde;

            Her ne kadar Daire Başkanlığınca; mezkûr yayında 6112 sayılı Kanunun 8 inci maddesinin birinci fıkrasının (j) bendi ve 9 uncu maddesinin üçüncü fıkrası hükümlerinin ihlal edildiği kanaati belirtilmiş ise de, üniversite tercih dönemlerinde üniversite çağındaki gençlere yönelik söz konusu programların, genç kuşaklara hayatlarının önemli bir aşamasında rehberlik hizmeti sunarak, kamu hizmeti anlayışı çerçevesinde önemli bir işlevi yerine getirdiği, üniversite tercih dönemlerinde bu tür programlarda tüm üniversitelere yer verilmesinin de pratikte mümkün olmadığı ve Vakıf üniversitelerinin kazanç elde etme esasına göre çalışmalarının da zaten kanunen mümkün olmadığı, dolayısıyla üniversiteler arasından herhangi birinin öne çıkartıldığının da düşünülemeyeceği hususları dikkate alındığında,  anılan madde hükümlerini ihlal eden bir hususun olmadığı, kanaatine varılmıştır.

 

Karar                                        : Yapılan görüşmeler sonucunda, ayrıntıları ve gerekçeleri yukarıda izah olunduğu üzere;

            CNN TÜRK logosuyla yayın yapan DORUK TELEVİZYON VE RADYO YAYIN A.Ş. hakkında, bahse konu yayını nedeniyle, gerek 6112 sayılı Kanunun 8 inci maddesinin  (j) bendindeki; “Haksız çıkarlara hizmet eden ve haksız rekabete yol açan unsurlar içeremez.” şeklindeki yayın ilkesi, gerekse 9 uncu maddesinin üçüncü fıkrasındaki; “Gizli ticarî iletişime izin verilemez.” şeklinde belirtilen Yayın Hizmetlerinde Ticarî İletişime ilişkin genel esas kapsamında herhangi bir İDARİ YAPTIRIM UYGULANMASINA YER OLMADIĞINA, Üst Kurul Başkanı Davut DURSUN ile Üst Kurul Başkan Vekili Taha YÜCEL, Üst Kurul Üyeleri Esat ÇIPLAK ve H.Tahsin FENDOĞLU’nun karşı oylarıyla, oy çokluğu ile karar verilmiştir.

 

 

Toplantı No        :2012/49

Toplantı Tarihi   :28.08.2012

Karar No             :15

 

Konusu              :6112 sayılı Kanunun 9 uncu maddesinin üçüncü fıkrasındaki;Gizli ticari iletişime izin verilemez.” hükmünün ihlali. (TGRT Belgesel - TGRT DİJİTAL TV HİZMETLERİ A.Ş.)

 

İnceleme ve Değerlendirme  : İzleme ve Değerlendirme Dairesi Başkanlığı’nın 09.08.2012 tarihli ve 808 sayılı yazısı ve eklerinin incelenmesi sonucunda;

Bahse konu yayına ilişkin Uzman Raporunda;

“Sağlık Bakanlığı, Temel Sağlık Hizmetleri Genel Müdürlüğü'nün 01.12.2011 tarih ve 36037 sayılı yazısında, “Bitkisel gıda takviyelerinin reklam ve tanıtım faaliyetlerinde, modern tıp ve farmakoloji bilimine aykırı olarak birçok hastalığı önlediği veya tedavi ettiği iddiasıyla, hastaları tıbbi tedaviden soğutarak uzaklaştırabilmekte, bilimsel yönden eksik veya doğru olmayan bilgilerle tüketicileri yanlış yönlendirmekte ve bu ürünlerin bilinçsiz tüketimine neden olarak toplum sağlığı açısından risk oluşturduğu belirtilmektedir. Sağlık Bakanlığı, İlaç ve Eczacılık Genel Müdürlüğü'nün 01.12.2011 tarih ve 94615 sayılı yazısında ise; “Dr. Mustafa ERASLAN’ın (ve Ömer COŞKUN'un) çeşitli ürünlerinin muhtelif televizyon ve radyo kanallarında satışının yapıldığı, gerçeğe aykırı beyanlarla halkın istismar edildiği ve yanıltıldığı, herhangi bir tedavi etkisi olmayan ürünlerin para karşılığı satılarak menfaat temin edildiği; ayrıca halkın sağlığının bu fiillerle tehlikeye düşürüldüğü ifade edilmiştir. Yine aynı yazıda; Dr.Mustafa ERASLAN ile Dr.Ömer COŞKUN hakkında Ankara Cumhuriyet Başsavcılığı'na “kişilerin hayatını ve sağlığını tehlikeye sokacak biçimde ilaç yapma veya satma, dolandırıcılık ve nitelikli dolandırıcılık suçlarından suç duyurusunda bulunulduğu belirtilmiştir.

Sağlık Bakanlığı, Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumu’nun 23.07.2012 tarih ve 018223 sayılı yazısında; bugüne kadar birçok müeyyide uygulanmasına rağmen halen bitkisel gıda takviyelerinin endikasyon belirtilerek tanıtımlarının yapılmasına devam edildiği ve bu çerçevede TGRT'de yayınlanan programlarda Mustafa Eraslan'a ve Panax ürününe yer verildiği belirtilerek gereğinin yapılması istenmiştir.

Şikâyet üzerine yapılan incelemede TGRT'de söz konusu yayına rastlanılmamış; ancak TGRT BELGESEL medya hizmet sağlayıcısında bu yayınların yer aldığının belirlenmesiyle birlikte, belirtilen tarihli yayın medya hizmet sağlayıcısından istenmiş ve gelen yayın kopyası değerlendirilerek, tespitleri aşağıda verilmiştir.

TGRT BELGESEL'in, 12.07.2012 tarihinde yayınlanan, Dr.Mustafa Eraslan'ın konuk olduğu "DOKTORUNUZ SİZİNLE" adlı sağlık program, Sunucu Cavit Özdoğan'ın "... bu hastaların bu izleyicilerimizin yoğun talepleri ile birlikte sizi de konuk ettiğimiz biliyosunuz stüdyomuzda iyileşmiş fayda görmüş hatta sen asla iyileşmezsin sen ölene kadar birtakım ilaçlara bağımlısın denilen insanların o ilaçları bıraktıklarını raporları ile birlikte şahit olduk. Böyle bir süreci yaşıyoruz." sözleriyle başlamış, Dr.Mustafa Eraslan'ın birçok hastalığı kesin çözümle tedavi ettiğine yönelik aşağıdaki açıklamalarıyla devam etmiştir:(Raporun bu bölümünde sunucu ile program konuğu Dr.Mustafa Eraslan arasında geçen diyaloga yer verilmiştir.)

Programın devamında, Mustafa Eraslan'ın tavsiyelerine uyarak iyileştiklerini anlatan hastaların telefon konuşmaları ile ekranda verilen VTR'de; daha önce stüdyo konuğu olmuş eli felçli küçük kızın Mustafa Eraslan'ın tamamlayıcı tıp konusundaki tavsiyelerini yaşantısına geçirerek iyileşmesi sonucunda ev ziyareti görüntüleri, yine bu hastanın anneannesinin ve dedesinin de Mustafa Eraslan'ın tavsiyelerine uyarak iyileştiklerine ve kişilerin teşekkürlerine yer verilmiştir.

Yukarıdaki deşifrelerden de anlaşılacağı gibi, Dr.Mustafa Eraslan'ın, ürün ismi vermeden, hastalarına bitkisel ürünlerle destek olunduğu, diyabet, meme kanseri, damar tıkanıklığı, felç, kanser, hipertansiyon gibi birçok hastalığın kesin çözümle tedavi edildiği yönündeki ifadelerle izleyiciye ulaştığı, yayın süresince de ekranın altında "Dr.Mustafa Eraslan İle Bitkisel Destek 0212-4383545" şeklindeki irtibat telefonlarının yazıyla verildiği görülmüştür.”

Şeklinde değerlendirmelere yer verilmiş olduğu,

TGRT BELGESEL Yayın Kuruluşu'nun söz konusu yayını ile 6112 sayılı Kanun'un 8’inci maddesinin birinci fıkrasının (l) bendi ile 9 uncu maddesinin üçüncü fıkrası hükümlerini ihlal ettiği kanaatinin Daire Başkanlığınca belirtildiği,

Konu hakkında karar alınmasını teminen yazının Üst Kurula havale edildiği, anlaşılmaktadır.

 

Gerekçe                                   : Konunun; İzleme ve Değerlendirme Dairesi Başkanlığı’nın yazısı, eki belgeler ve ilgili mevzuat kapsamında Üst Kurulumuzca değerlendirilmesi neticesinde;

Her ne kadar Daire Başkanlığınca; mezkûr yayında 6112 sayılı Kanun'un 8 inci maddesinin birinci fıkrasının (l) bendinde belirlenen; "Genel sağlığa, çevrenin ve hayvanların korunmasına zarar verecek davranışları teşvik edemez." hükmünün de ihlal edildiği kanaati belirtilmiş ise de, söz konusu yayına ait deşifre kayıtlarının tetkikinde, anılan programda ürün ismi verilmeden Dr.Mustafa Eraslan’ın bitkisel destek ürününün tanımına yönelik, reklam içerikli yayın yapıldığı ve bu şekilde “gizli reklam” ağırlıklı yayının yapıldığı değerlendirilmiştir.

Söz konusu kuruluşa 19.03.2012, 05.04.2012 tarihli yayınları nedeniyle evvelce Üst Kurulun 25.04.2012, 02.05.2012 tarih ve 2012/27, 2012/28 sayılı toplantılarında alınan 35, 17 nolu kararlarıyla  6112 Sayılı Kanunun 9 uncu maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca uyarı yaptırımı uygulandığı Üst Kurul kayıtlarından anlaşılmıştır. Bu itibarla, 6112 sayılı Kanunun 9 uncu maddesinin üçüncü fıkrasının tekraren ihlali nedeniyle, Kanunun 32 nci maddesinin ikinci fıkrası hükmü uyarınca, anılan Yayın Kuruluşu hakkında “İdari Para Cezası” yaptırımının uygulanması gerektiği, kanaatine varılmıştır.

 

Karar                                        : Yapılan görüşmeler sonucunda, ayrıntıları ve gerekçeleri yukarıda izah olunduğu üzere; TGRT BELGESEL logosuyla yayın yapan “TGRT DİJİTAL TV HİZMETLERİ A.Ş.” unvanlı kuruluş hakkında; 6112 sayılı Kanun'un 9 uncu maddesinin üçüncü fıkrasındaki; "Gizli ticarî iletişime izin verilemez."  hükmünün tekraren ihlali nedeniyle, aynı Kanunun 32 nci maddesinin ikinci fıkrası hükmü uyarınca;

a- İhlalin tespit edildiği  tarihi itibariyle kuruluşun Haziran 2012 ayına ait ticari iletişim gelir beyanının 70.010,51 Türk Lirası olduğu değerlendirilerek, televizyon kuruluşları için idari para cezası 10.000 (onbin) ( 2012 yılı için yeniden değerleme oranına göre belirlenen 11.026 –onbirbinyirmialtı - )  Türk Lirasından az olamayacağından 11.026 TL. İDARİ PARA CEZASI UYGULANMASINA,

b- İdari para cezasının tebliğ tarihinden itibaren bir ay içerisinde Üst Kurulun T.C. Ziraat Bankası Bilkent Şubesi, Ankara TR 84000 100 1762 00 999999-5001 no’lu hesabına “6112 sayılı kanunun 32 nci maddesine göre ödenen para cezasıdır” şerhiyle ödenmesi gerektiği veya 6112 sayılı kanunun 32 inci maddesinin dokuzuncu fıkrası uyarınca en geç onbeş gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava açılabileceğinin, kanun yoluna başvurmadan önce peşin ödeme yapılması halinde, 5326 sayılı Kanunun 17 nci maddesinin altıncı fıkrası uyarınca cezanın dörtte üçünün tahsil edileceğinin ve taksitlendirme talebinde bulunabileceğinin, peşin ödemenin kanun yoluna müracaat hakkını engellemeyeceğinin, belirtilen süre içerisinde ödenmeyen ve kesinleşen idari para cezasının 21/7/1953 tarihli ve 6183 Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun hükümlerine göre tahsil edilmek üzere Maliye Bakanlığınca belirlenecek tahsil dairesine gönderileceğinin bildirilmesine, oy birliği ile karar verilmiştir.

 

 

Toplantı No        :2012/49

Toplantı Tarihi   :28.08.2012

Karar No             :16

 

Konusu              :6112 sayılı Kanunun 9 uncu maddesinin üçüncü fıkrasındaki;Gizli ticari iletişime izin verilemez.” hükmünün ihlali. (KÖY TV -MARMARA TELEVİZYON VE RADYO YAYINCILIK A.Ş.)

 

İnceleme ve Değerlendirme  : İzleme ve Değerlendirme Dairesi Başkanlığı’nın 09.08.2012 tarihli ve 806 sayılı yazısı ve eklerinin incelenmesi sonucunda;

Bahse konu yayına ilişkin Uzman Raporunda;

“Köy TV Yayın Kuruluşu'nda hafta içi ve hafta sonu her gün muhtelif saatlerde sunuculuğunu Cavit Özdoğan'ın yaptığı ve Dr.Mustafa Eraslan'ın konuk olarak katıldığı "Doktorunuz Sizinle" adlı bir sağlık programı yayınlanmaktadır. Söz konusu programda, Dr.Mustafa Eraslan hastalıkların tedavisinde modern tıbbın yetersiz kaldığını ileri sürerek, modern tıbbın alternatif tıpla birlikte hareket etmesinin daha doğru olduğunu savunmaktadır. Alternatif tedavi yöntemlerinin ön plana çıkarıldığı programda, sunucu Cavit Özdoğan da yer yer konuşmalara katkıda bulunarak Dr.Mustafa Eraslan'ın başarılarından bahsetmektedir.

03/08/2012 tarihinde 14:01-14.32 saatleri arasında yayınlanan programın başında sunucu Cavit Özdoğan alternatif tedavi metotlarını uzmanlarıyla ele aldıklarını belirterek şu konuşmaları yapmıştır: "İyi günler sevgili izleyicilerimiz. Sağlık sorunlarına alternatif çözümleri uzmanlarıyla ele aldığımız yeni bir programla sizlerin karşısındayız. Programımızın stüdyo konuğu Dr.Mustafa Eraslan hocamız. Evet hocam programımıza tekrar hoş geldiniz. Şimdi uzun zamandır sizinle hakikaten çok güzel programlar yapıyoruz. Mutlu olan hastaları gördük, iyileşen hastalar, onların sevincini gözlerinden gördük ve bu hastaların, bu izleyicilerimizin yoğun talepleriyle birlikte sizi de konuk ettiğimiz, biliyorsunuz stüdyomuzda iyileşmiş, fayda görmüş hatta asla sen iyileşmezsin, sen ölene kadar bir takım ilaçlara bağımlısın denilen insanların o ilaçları bıraktıklarına raporlarıyla birlikte şahit olduk. Öyle bir süreci yaşıyoruz."

Sunucudan sonra konuşmaya başlayan Mustafa Eraslan: "Orada gördüğünüz her bir hasta, istisnasız sağlık ocağına gitmiş, devlet hastanesine gitmiş, üniversite hastanelerine gitmiş, bildiğiniz ve bilmediğiniz, aklınıza gelecek gelmeyecek bütün tedavi metotlarını denemiş, sonuçta kendisine kardeşim artık sana yapacak hiç bir şeyimiz yok, sen iyileşmezsin. Nedir senin diyabetin var, gözün işte artık yüzde beşlere onlara düşmüş, yakında da kör olacaksın veya işte hanfendi senin meme siyahın vardı yani meme kanserin vardı ama iş işten geçmiş lenf nodlarına gitmiş temizlemişiz olmamış, kemiğe metastaz olmuş, işte şuraya metastaz artık sana kolay kolay bizim yapacak hiçbir şeyimiz yok. Veya işte dört tane damar işte iki tanesine stend takılmış, arkasından o tıkanmış, şu tıkanmış, vesaire vesaire kalbin çalışma kapasitesi yüzde otuzlara kadar inmiş, sana şu anda yapacak olduklarımız dışında yapacak herhangi bir şeyimiz yok. Veya yaşlı bir ablamız geldi, işte sen bir 10 yıl daha idare et, 10 yıl da idare etti, yapacak hiçbir şeyimiz yok, biz senin dizlerine protez takacağız. Yani gelen her hasta, konuştuğumuz her hasta tıbbın günümüz tıbbının her bir aşamasında geçmiş, sonuçta bu hastaya artık sen tedavi olamazsın denmiş. Hatta pankreas kanseri, pankreas başka mesele demişler ki sen kardeşim evine git, artık 1 ay, 3 ay sonra Hakkın rahmetine kavuşacaksın. Yani bu hastalar bu hastalar..." şeklindeki sözleriyle modern tıbbın aslında hastalıkları tedavi sürecinde tek başına başarılı olamadığını ileri sürmektedir.

(Raporun bu bölümünde Dr.Mustafa Eraslan'ın tavsiyeleriyle tedavi olduğunu iddia eden hastaların açıklamalarına yer verilmiştir.)

Görüldüğü üzere programa telefonla katılan tüm konuklar Dr.Mustafa Eraslan'ı övmekte ve Dr.Mustafa Eraslan'ın tavsiyeleri ile kendilerinin ya da yakınlarının tedavi olduklarını iddia etmektedirler. Sunucu Cavit Özdoğan da yer yer konuşmalara katılarak Dr.Mustafa Eraslan'ın başarılarına vurgu yapmaktadır. Programda her ne kadar ürün ismi kullanılmamış olsa da, telefonla programa katılan kişiler, sağlık sorunlarına farklı sağlık kuruluşlarında çözüm bulamadıklarını belirterek, Dr.Eraslan'ın tavsiyeleri ve programlardaki yönlendirmeleri sayesinde kendilerinin yada yakınlarının daha sağlıklı bir yaşam sürdüklerini ifade etmektedirler. Bu hususlarla birlikte, program esnasıda 0224 369 02 02 no'lu telefon numarası sürekli ekranda görülmektedir. Söz konusu numara arandığında ise arayanların telefon numaraları alınmakta Dr.Mustafa Eraslan'ın danışma hattından kendilerine dönüş yapılacağı söylenmektedir.

Oysa Sağlık Bakanlığı'nın, gıda takviyelerinin hastalığı önlediği veya tedavi ettiği yönündeki gelen yazılarında (01.12.2011/36037) modern tıp ve farmakoloji bilimine aykırı olarak birçok kronik hastalığı iyileştirdiği iddiasıyla, hastaları tıbbi tedaviden soğutarak uzaklaştırabilmekte, bilimsel yönden eksik veya doğru olmayan bilgilerle tüketicileri yanlış yönlendirdiği ve bu ürünlerin bilinçsiz tüketimine neden olarak toplum sağlığı açısından risk oluşturulduğu belirtilmektedir. Yine Bakanlığın bir başka yazısında da (01.12.2011/94615) Dr.Mustafa Eraslan ve Dr.Ömer Coşkun'a ait birçok ürünün gerçeğe aykırı beyanlarla tanıtımının yapıldığı, halkın istismar edildiği, yanıltıldığı, herhangi bir tedavi etkisi olmayan ürünler nedeniyle halkın sağlığını tehlikeye düşürdükleri ifade edilmektedir.

Program tüm unsurlarıyla değerlendirildiğinde, Mustafa Eraslan'ın bu programda çeşitli hastalıklardan muzdarip insanları bilgilendirmek yerine bitkisel tedavi yöntemlerine yönlendirdiği, hem sunucu Cavit Özdoğan ve programa telefonla bağlanan kişilerin yaptıkları açıklamalarda hem de yayınlanan VTR ve telefon numarası ile bitkisel tedavi yöntemlerinden para kazandığı bilinen Mustafa Eraslan'ın gizli reklamının yapıldığı düşünülmektedir. Ayrıca Sağlık Bakanlığı'nın ilgili yazıları da temel alındığında, söz konusu programda toplumun genel sağlığına zarar verebilecek davranışların teşvik edildiği kanaati oluşmaktadır.”

Şeklinde değerlendirmelere yer verilmiş olduğu,

KÖY TV Yayın Kuruluşu'nun söz konusu yayını ile 6112 sayılı Kanun'un 8’inci maddesinin birinci fıkrasının (l) bendi ve 9 uncu maddesinin üçüncü fıkrası hükmünü ihlal ettiği kanaatinin Daire Başkanlığınca belirtildiği,

Konu hakkında karar alınmasını teminen yazının Üst Kurula havale edildiği, anlaşılmaktadır.

 

Gerekçe                                   : Konunun; İzleme ve Değerlendirme Dairesi Başkanlığı’nın yazısı, eki belgeler ve ilgili mevzuat kapsamında Üst Kurulumuzca değerlendirilmesi neticesinde;

Her ne kadar Daire Başkanlığınca; mezkûr yayında 6112 sayılı Kanun'un 8 inci maddesinin birinci fıkrasının (l) bendinde belirlenen; "Genel sağlığa, çevrenin ve hayvanların korunmasına zarar verecek davranışları teşvik edemez." hükmünün de ihlal edildiği kanaati belirtilmiş ise de, söz konusu yayına ait deşifre kayıtlarının tetkikinde, anılan programda Dr.Mustafa Eraslan’ın bitkisel destek ürününün tanımına yönelik, reklam içerikli yayın ve bu şekilde “gizli reklam” ağırlıklı yayının yapıldığı değerlendirilmiştir.

Söz konusu kuruluşa 29.07.2011 tarihli yayını nedeniyle evvelce Üst Kurulun 23.08.2011 tarih ve 2011/52 sayılı toplantısında alınan 27 nolu kararıyla 6112 Sayılı Kanunun 9 uncu maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca uyarı yaptırımı uygulandığı Üst Kurul kayıtlarından anlaşılmıştır. Bu itibarla, 6112 sayılı Kanunun 9 uncu maddesinin üçüncü fıkrasının tekraren ihlali nedeniyle, Kanunun 32 nci maddesinin ikinci fıkrası hükmü uyarınca, anılan Yayın Kuruluşu hakkında “İdari Para Cezası” yaptırımının uygulanması gerektiği, kanaatine varılmıştır.

 

Karar                                       : Yapılan görüşmeler sonucunda, ayrıntıları ve gerekçeleri yukarıda izah olunduğu üzere; KÖY TV logosuyla yayın yapanMARMARA TELEVİZYON VE RADYO YAYINCILIK A.Ş.unvanlı kuruluş hakkında; 6112 sayılı Kanun'un 9 uncu maddesinin üçüncü fıkrasındaki; “Gizli ticarî iletişime izin verilemez."  hükmünün tekraren ihlali nedeniyle, aynı Kanunun 32 nci maddesinin ikinci fıkrası hükmü uyarınca;

a- İhlalin tespit edildiği  tarihi itibariyle kuruluşun Temmuz 2012 ayına ait ticari iletişim gelir beyanının 79.322,16 Türk Lirası olduğu değerlendirilerek, televizyon kuruluşları için idari para cezası 10.000 (onbin) ( 2012 yılı için yeniden değerleme oranına göre belirlenen 11.026 –onbirbinyirmialtı - )  Türk Lirasından az olamayacağından 11.026 TL. İDARİ PARA CEZASI UYGULANMASINA,

b- İdari para cezasının tebliğ tarihinden itibaren bir ay içerisinde Üst Kurulun T.C. Ziraat Bankası Bilkent Şubesi, Ankara TR 84000 100 1762 00 999999-5001 no’lu hesabına “6112 sayılı kanunun 32 nci maddesine göre ödenen para cezasıdır” şerhiyle ödenmesi gerektiği veya 6112 sayılı kanunun 32 inci maddesinin dokuzuncu fıkrası uyarınca en geç onbeş gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava açılabileceğinin, kanun yoluna başvurmadan önce peşin ödeme yapılması halinde, 5326 sayılı Kanunun 17 nci maddesinin altıncı fıkrası uyarınca cezanın dörtte üçünün tahsil edileceğinin ve taksitlendirme talebinde bulunabileceğinin, peşin ödemenin kanun yoluna müracaat hakkını engellemeyeceğinin, belirtilen süre içerisinde ödenmeyen ve kesinleşen idari para cezasının 21/7/1953 tarihli ve 6183 Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun hükümlerine göre tahsil edilmek üzere Maliye Bakanlığınca belirlenecek tahsil dairesine gönderileceğinin bildirilmesine, oy birliği ile karar verilmiştir.

 

 

Toplantı No        :2012/49

Toplantı Tarihi   :28.08.2012

Karar No             :17

Konusu              :6112 sayılı Kanunun 9 uncu maddesinin altıncı fıkrasının (c) bendindeki; "Yanıltıcı olmamak ve tüketicinin çıkarlarına zarar vermemek." hükmünün ihlali  (KANAL TÜRK - YAŞAM TELEVİZYON YAYIN HİZMETLERİ A.Ş.)

İnceleme ve Değerlendirme  : İzleme ve Değerlendirme Dairesi Başkanlığı’nın 09.08.2012 tarihli ve 809 sayılı yazısı ve eklerinin incelenmesi sonucunda;

Bahse konu yayına ilişkin Uzman Raporunda;

“Kanal Türk Medya Hizmet Sağlayıcı Kuruluş'ta, 30.07.2012 tarihinde saat 10:25'de yayınlanan "Ender Saraç'la Sağlıklı Ramazanlar" adlı program içerisinde, Sunucu Ender Saraç tarafından, "kilo kontrolü, kolesterol ve kan şekerini dengeleme" gibi ifadelerle "doğal krom hapları" ve "Misutgaru" adlı gıda takviyesi ürünlerin tanıtıldığı ve Bant Reklam olarak da "Lapiden Modern Tüy Dökücü Krem"in tanıtımının yapıldığı tespit edilmiştir.

Saat 11:12:07'de ekranda "Reklam" ibaresi olmadan, Sunucu Ender Saraç'ın, "..Şahika Hanımın sorusu milyonlarca kadının, hatta erkeğin sıkıntısı aslında. Ramazan'da özellikle insülin direnci olup da oruç tutarken zorlananlar veya diyet yaparken zorlananlara şunu öneririm. Bir, doğal krom hapları kullanabilirsiniz. Bu haplar, değişik isimlerle eczanelerde satılıyor ama özü doğal krom içeren; krom da bayağı demir gibi, alüminyum gibi herhangi bir normal oligo elementlerden bir tanesi. Özelliği krom, pankreas yani insülin salgılamakla görevli olan organ pankreasın insülin salgılamasını % 25- 30 oranında düzeltiyor, güçlendiriyor ve gün içerisindeki aşırı şeker düşmeleri çok daha rahatlıyor. Hatta size bir ipucu vereyim. Bu uzun Ramazan günlerinde ben her gün sahurda bir tane krom desteği alırım. Kan şekerim düşmeden de işte gördüğünüz gibi daha formda olarak orucumu tutabiliyorum. Bu kan şekerini dengelediği için birazcık da sağlıklı kilo vermeye destek de olur. Fakat kromun da cinsleri var. Genelde mayadan elde edilen doğal kromlar tercih edilebilir..." şeklindeki sunumuyla tanıtıldığı ve tanıtım süresince ekranda sabit "haydrendersarac" şeklinde Sunucu'nun elektronik posta adresinin görüntülendiği,

            Saat 11:49:26'da ekranda "Reklamlar" ibaresiyle yine Ender Saraç'ın, "Misutgaru, kilo kontrolüne yardımcı olabilecek ve sağlığa zararlı olmayan doğal bir gıda desteğidir. İçeriğinde Kore'ye has siyah, kahverengi, yapışkan ve kabuksuz pirinçler ile mısır, arpa, sorgum ve soya özleri barındıran Misutgaru; öğütülmüş toz halinde bir gıda takviyesidir. İçeriğinde bulunan % 7 oranındaki diyet lifi sayesinde tokluk hissi vermekte, yemek öncesi ya da yemek olarak alındığında düşük kalori alımı sağlamaktadır. Misutgaru bir ilaç değildir ve hiçbir şekilde insan sağlığına zarar verecek kimyasal madde bulundurmamaktadır. Peki Misutgaru'yu nasıl kullanacaksınız?  Misutgaru'yu bir bardak süte, meyve suyuna, suya hatta yoğurda sadece bir tatlı kaşığı kadar ekleyerek öğün önceleri tüketebilirsiniz. Misutgaru'yu belirtilen miktarda öğün olarak da tüketebilirsiniz. Misutgaru yemek yeme isteğini azalttığı için, iştahınızı kontrol altına almanıza yardımcı olur. Misutgaru kilo probleminizin dışında, kolesterol seviyesini ve kan şekerini dengelemede de yardımcı olacağı gibi, saçlara canlı ve parlak bir görünüm kazandırılmasında da yardımcıdır. İçinde bulunduğumuz Ramazan ayında iftar ve sahur yemeklerini fazla kaçırıp kilo almanızı engellemek için, Misutgaru'yu özellikle sahur ve iftar yemeklerinden önce tüketmenizi öneriyorum" şeklindeki ifadeleriyle tanıtıldığı ve bu tanıtım sırasında, "Danışma Hattı: 0 212 674 19 19. Avrupa Hattı: 00 49 621 586 78 550. Genç, güzel ve sağlıklı görünmeyi kim istemez. Misutgaru Bitki ve Tahıl Tozu, sağlık kaynağı. www.cinarbitkisel.com, www.Misutgaru" şeklindeki yazıların ve Misutgaru ürün çeşitlerinin yakın plan ve sıkça görüntülendiği,

Yukarıdaki söz konusu ürünlere ilişkin tanıtımların, Sağlık Bakanlığı'nın ilgi yazısındaki; "Tarım ve Köy İşleri Bakanlığınca 'beslenmeyi destekleyici' adı altında izin verilen ürünler 'gıda kapsamında' değerlendirilerek izin verilen ürünler olup, 5179 sayılı Kanun gereğince endikasyon belirtilerek tanıtımının yapılmasının uygun olmadığı ifade edilmiş; tedavide etkinliği ve emniyeti kanıtlanmamış olan söz konusu ürünlerin tanıtım ve satışının aldatıcı ve yanıltıcı olduğu, kamu sağlığını tehdit eden yönü sebebiyle bahsi geçen reklamların engellenmesi gerektiği" şeklindeki bildirimine aykırı olduğu,

Yine söz konusu programda, saat 10:37:00'de ekranda "R" ibaresiyle "Lapiden Modern Tüy Dökücü Krem. Bakımlı pürüzsüz bir ten için." yazılı kozmetik ürünün bant reklamının yapıldığı,

Bu tanıtımın da Sağlık Bakanlığı'nın ilgi yazısındaki; "5324 sayılı Kozmetik Kanunu'na tabi olan ve haricen uygulanan jel, krem, maske, şampuan, losyon vb.gibi ürünlerin endikasyon bildirerek...reklam/tanıtım ve satışının yapılmasının uygun olmadığı, Bakanlık tarafından gerçekleştirilen piyasa kontrolüyle işleyen Kozmetik Mevzuatı doğrultusunda piyasaya arz edilen ve haricen uygulanan jel, krem, maske, şampuan, losyon vb. gibi kozmetik ürünlerin;..."istenmeyen tüyleri geri dönüşsüz ortadan kaldırmak" gibi bilimsel içerik ve gerçeklikten yoksun, tamamen ticari hedefle, ürünlerin satışına yönelik olarak planlanmış iddia ve ibarelerle, konuyla ilgili bilimsel uzmanlığa sahip olmayan kişiler tarafından reklam/tanıtım ve satışının yapılmasının uygun olmayacağı, tüketiciyi yanıltıp yanlış yönlendirecek, haksız rekabete yol açacak ve eksik bilgilendirme sebebiyle tüketiciyi aldatacak nitelikte olamayacağı" şeklindeki bildirimine aykırı olduğu görülmüştür.

Özetle; Medya Hizmet Sağlayıcı'nın ilgili yayınında, "...İnsülin salgılamakla görevli olan organ pankreasın insülin salgılamasını % 25- 30 oranında düzeltiyor, güçlendiriyor ve gün içerisindeki aşırı şeker düşmeleri çok daha rahatlıyor/ Bu kan şekerini dengelediği için birazcık da sağlıklı kilo vermeye destek olur/ Sağlığa zararlı olmayan doğal bir gıda desteği/ Hiçbir şekilde insan sağlığına zarar verecek kimyasal madde bulundurmamakta/ Kolesterol seviyesini ve kan şekerini dengelemekte ve kilo almayı engellemekte "gibi ifadelerle, ilgi yazıda dikkat çekilen "endikasyon" belirtilerek tanıtımların yapıldığı görülmektedir. Özetle, Kanal Türk Yayın Kuruluşu'nun söz konusu program içerisinde "R", "Reklamlar" ve "Reklam ibaresi olmadan ancak, Sunucu'nun elektronik posta adresi ekranda tutularak" -bu internet adresi tıklandığında, Ender Saraç'ın birçok ürünü tanıttığı görülmektedir- yaptığı bu tanıtımlar gizli ticari iletişim, aynı zamanda da içerik açısından tüketiciyi yanıltıcı olarak değerlendirilmiştir.”

Şeklindeki değerlendirmelere yer verilmiş olduğu,

KANALTÜRK Yayın Kuruluşu'nun söz konusu yayını ile 6112 sayılı Kanun’un 9 uncu maddesinin üçüncü fıkrası ile altıncı fıkrasının (c) bendini ihlal ettiği, kanaatinin Daire Başkanlığınca belirtildiği,

Konu hakkında karar alınmasını teminen yazının Üst Kurula havale edildiği, anlaşılmaktadır.

 

Gerekçe                                    : Konunun; İzleme ve Değerlendirme Dairesi Başkanlığı’nın yazısı, eki belgeler ve ilgili mevzuat kapsamında Üst Kurulumuzca değerlendirilmesi neticesinde;

            Her ne kadar Daire Başkanlığınca; mezkûr yayında 6112 sayılı Kanun'un 9’uncu maddesinin üçüncü fıkrasında belirlenen; “Gizli ticarî iletişime izin verilemez.” hükmünün de ihlal edildiği kanaati belirtilmiş ise de, Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumu'nun konuya ilişkin 14.06.2012 tarih ve 14511 sayılı yazısında yer alan tespitler çerçevesinde yapılan değerlendirme sonucunda; söz konusu ürünlerin bu şekilde satışa sunulmasının, halkı yanıltıcı ve çıkarlarına zarar verici bir nitelik taşıdığı, bu nedenle Kanunun 9’uncu maddesinin altıncı fıkrasının (c) bendinin ihlalinin ön plana çıktığı anlaşılmıştır.

          Söz konusu kuruluşa 20.05.2012 tarihli yayını nedeniyle evvelce Üst Kurulun 06.06.2012 tarih ve 2012/34 sayılı toplantısında alınan 31 nolu kararıyla 6112 Sayılı Kanunun 9 uncu maddesinin altıncı fıkrasının (c) bendi uyarınca uyarı yaptırımı uygulandığı Üst Kurul kayıtlarından anlaşılmıştır. Bu itibarla; 6112 Sayılı Kanunun 9 uncu maddesinin altıncı fıkrasının (c) bendinin tekraren ihlali nedeniyle, Kanunun 32 nci maddesinin ikinci fıkrasına göre “İdari Para Cezası” yaptırımının uygulanması gerektiği, kanaatine varılmıştır.

 

Karar                                       : Yapılan görüşmeler sonucunda, ayrıntıları ve gerekçeleri yukarıda izah olunduğu üzere; KANALTÜRK logosuyla yayın yapan “YAŞAM TELEVİZYON YAYIN HİZMETLERİ A.Ş.” unvanlı kuruluş hakkında;  6112 sayılı Kanunun 9 uncu maddesinin altıncı fıkrasının (c) bendindeki; "Yanıltıcı olmamak ve tüketicinin çıkarlarına zarar vermemek."hükmünün ihlali nedeniyle, aynı Kanunun 32 nci maddesinin ikinci fıkrasına göre;

1- İhlalin tespit edildiği  tarihi itibariyle kuruluşun Haziran 2012 ayına ait ticari iletişim gelir beyanının 2.531.082,76 Türk Lirası olduğu değerlendirilerek, yüzde bir oranı 25.310,00 TL (yirmibeşbinüçyüzon TürkLirası) İDARİ PARA CEZASI UYGULANMASINA,

2- İdari para cezasının tebliğ tarihinden itibaren bir ay içerisinde Üst Kurulun T.C. Ziraat Bankası Bilkent Şubesi, Ankara TR 84000 100 1762 00 999999-5001 no’lu hesabına “6112 sayılı kanunun 32 nci maddesine göre ödenen para cezasıdır” şerhiyle ödenmesi gerektiği veya 6112 sayılı kanunun 32 inci maddesinin dokuzuncu fıkrası uyarınca en geç onbeş gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava açılabileceğinin, kanun yoluna başvurmadan önce peşin ödeme yapılması halinde, 5326 sayılı Kanunun 17 nci maddesinin altıncı fıkrası uyarınca cezanın dörtte üçünün tahsil edileceğinin ve taksitlendirme talebinde bulunabileceğinin, peşin ödemenin kanun yoluna müracaat hakkını engellemeyeceğinin, belirtilen süre içerisinde ödenmeyen ve kesinleşen idari para cezasının 21/7/1953 tarihli ve 6183 Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun hükümlerine göre tahsil edilmek üzere Maliye Bakanlığınca belirlenecek tahsil dairesine gönderileceğinin bildirilmesine, oy birliği ile karar verilmiştir.

 

 

Toplantı No        :2012/49

Toplantı Tarihi   :28.08.2012

Karar No             :18

Konusu              :6112 sayılı Kanunun 9 uncu maddesinin üçüncü fıkrasındaki;Gizli ticari iletişime izin verilemez.” hükmünün ihlali. (ART-UŞAK A.R.T REKLAM VE YAYINCILIK SAN. VE TİC. A.Ş.)

İnceleme ve Değerlendirme  : İzleme ve Değerlendirme Dairesi Başkanlığı’nın 07.08.2012 tarihli ve 799 sayılı yazısı ve eklerinin incelenmesi sonucunda;

Bahse konu yayına ilişkin Uzman Raporunda;

“Uşak ilinden yayın yapan ART logolu yayın kuruluşunda 25.06.2012 tarihinde "ART ÖZEL" adlı program yayınlanmıştır.

            Programda, "USAŞ 47. KURULUŞ YILDÖNÜMÜNÜ KUTLADI" alt yazısı eşliğinde 13 dakika boyunca, kuruluş yıldönümü etkinliğinde, yemek masaları, katılımcıların eğlence görüntüleri, Yeşim Salkım ve Pınar Öner adlı sanatçıların konserinden bölümler ile USAŞ yöneticilerinin pasta kesim töreninden derlenmiş görüntülere yer verilmiştir.

            Uğur Serdaroğlu Anonim Şirketi'nin kısaltması olan USAŞ, otomotiv, akaryakıt, inşaat, mermer gibi çeşitli alanlarda faaliyet gösteren bir şirkettir. Söz konusu şirkete ilişkin özel program yapılması gizli reklam şeklinde algılanmaktadır.”

Şeklinde değerlendirmelere yer verilmiş olduğu,

ART Yayın Kuruluşu'nun söz konusu yayını ile 6112 sayılı Kanun'un 9 uncu maddesinin üçüncü fıkrası hükmünü ihlal ettiği kanaatinin Daire Başkanlığınca belirtildiği,

Konu hakkında karar alınmasını teminen yazının Üst Kurula havale edildiği, anlaşılmaktadır.

 

Gerekçe                                 : Konunun; İzleme ve Değerlendirme Dairesi Başkanlığı’nın yazısı, eki belgeler ve ilgili mevzuat kapsamında Üst Kurulumuzca değerlendirilmesi neticesinde;

Söz konusu yayına ait deşifre kayıtlarının tetkikinde, söz konusu programda özel bir şirketin tanımına yönelik yayın yapıldığı ve bu şekilde “gizli reklam” ağırlıklı yayının yapıldığı değerlendirilmiştir.

Söz konusu kuruluşa 15.10.2011, 26.12.2011 tarihli yayınları nedeniyle evvelce Üst Kurulun 27.12.2011, 08.02.2012 tarih ve 2011/70, 2012/08 sayılı toplantılarında alınan 22, 35 nolu kararlarıyla 6112 Sayılı Kanunun 9 uncu maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca uyarı yaptırımı uygulandığı Üst Kurul kayıtlarından anlaşılmıştır. Bu itibarla, 6112 sayılı Kanunun 9 uncu maddesinin üçüncü fıkrasının tekraren ihlali nedeniyle, Kanunun 32 nci maddesinin ikinci fıkrası hükmü uyarınca, anılan Yayın Kuruluşu hakkında “İdari Para Cezası” yaptırımının uygulanması gerektiği, kanaatine varılmıştır.

 

Karar                                     : Yapılan görüşmeler sonucunda, ayrıntıları ve gerekçeleri yukarıda izah olunduğu üzere; ART logosuyla yayın yapanUŞAK A.R.T REKLAM VE YAYINCILIK SAN. VE TİC. A.Ş.unvanlı kuruluş hakkında; 6112 sayılı Kanun'un 9 uncu maddesinin üçüncü fıkrasındaki; "Gizli ticarî iletişime izin verilemez."  hükmünün tekraren ihlali nedeniyle, aynı Kanunun 32 nci maddesinin ikinci fıkrası hükmü uyarınca;

a- İhlalin tespit edildiği tarihi itibariyle kuruluşun Mayıs 2012 ayına ait ticari iletişim gelir beyanının 12.326,52 Türk Lirası olduğu değerlendirilerek, televizyon kuruluşları için idari para cezası 10.000 (onbin) ( 2012 yılı için yeniden değerleme oranına göre belirlenen 11.026 –onbirbinyirmialtı - )  Türk Lirasından az olamayacağından 11.026 TL. İDARİ PARA CEZASI UYGULANMASINA,

b- İdari para cezasının tebliğ tarihinden itibaren bir ay içerisinde Üst Kurulun T.C. Ziraat Bankası Bilkent Şubesi, Ankara TR 84000 100 1762 00 999999-5001 no’lu hesabına “6112 sayılı kanunun 32 nci maddesine göre ödenen para cezasıdır” şerhiyle ödenmesi gerektiği veya 6112 sayılı kanunun 32 inci maddesinin dokuzuncu fıkrası uyarınca en geç onbeş gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava açılabileceğinin, kanun yoluna başvurmadan önce peşin ödeme yapılması halinde, 5326 sayılı Kanunun 17 nci maddesinin altıncı fıkrası uyarınca cezanın dörtte üçünün tahsil edileceğinin ve taksitlendirme talebinde bulunabileceğinin, peşin ödemenin kanun yoluna müracaat hakkını engellemeyeceğinin, belirtilen süre içerisinde ödenmeyen ve kesinleşen idari para cezasının 21/7/1953 tarihli ve 6183 Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun hükümlerine göre tahsil edilmek üzere Maliye Bakanlığınca belirlenecek tahsil dairesine gönderileceğinin bildirilmesine, oy birliği ile karar verilmiştir.

 

 

Toplantı No        :2012/49

Toplantı Tarihi   :28.08.2012

Karar No             :19

 

Konusu              :6112 sayılı Kanunun 9 uncu maddesinin altıncı fıkrasının (c) bendindeki; "Yanıltıcı olmamak ve tüketicinin çıkarlarına zarar vermemek." hükmü ve 10’uncu maddesinin dördüncü fıkrasında yer alan; “...kesintisiz en az onbeş dakika süreyle tele-alışveriş yayını yapılabilir..." hükmünün ihlali  (ART TV - UŞAK A.R.T REKLAM VE YAYINCILIK SAN. VE TİC. A.Ş.)

 

İnceleme ve Değerlendirme  : İzleme ve Değerlendirme Dairesi Başkanlığı’nın 07.08.2012 tarihli ve 800 sayılı yazısı ve eklerinin incelenmesi sonucunda;

Bahse konu yayına ilişkin Uzman Raporunda;

“Uşak ilinden yayın yapmakta olan ART TV logolu yayın kuruluşunda 26.06.2012 tarihinde "Biobessa" ve "Mavi Boncuk" adlı bitkisel ürünlerin reklamı yapılmıştır.

"Bitkisel rahatlatıcı masaj kremi" olarak adlandırılan BİOBESSA ürününün tanıtımı "21 değişik şifalı bitki özünden elde edilen tamiyle doğal olan Biobessa ile yaşam kalitenizi arttırabilir, rahatlayabilirsiniz. Başağrısı, bel ağrısı, boyun ağrısı, diz ağrıları, bacaklarınızdaki ağrılar, romatizma ağrıları ve vücudunuzun neresinde ağrı varsa sürün ve beş dakika içerisinde ağrılarınızdan kurtulun. .....Bakanlık onaylı bir üründen bahsediyoruz..." şeklinde yapılmaktadır. Beş dakikada tüm ağrıları kesebilen ürünün dört kutusuna sadece 49 TL ödeyerek 0212 452 92 00 nolu telefondan ulaşılabilmektedir.

"Cinsel yaşamı renklendircek" Mavi Boncuk adlı ürünün tanıtımında kullanılan ifadeler ise şöyledir: "Hayat şartlarının getirmiş olduğu stresler, yorgunluklar ister istemez cinsel hayatımıza yansıyor. Yansıdığı için eşler arasında soğukluk başlıyor. Ve mutlu olan çiftler bir süre sonra ayrılma noktasına kadar geliyor... İşte bu noktada MAVİ BONCUK ön plana çıkıyor. Cinsel gücünüzü performansınızı öyle bir arttırıyor, öyle bir arttırıyor ki, artık 70 yaşında olsanız bile kendinizi 18 yaşında hissedeceksiniz. Bitmek tükenmek bilmeyen bir enerjiye sahip olacaksınız. Sizi ejderhaya dönüştürüyor. Sadece erkekler değil aynı zamanda bayanlar da kullanabilir. Meyve suyu, kahve, çay gibi içeceğinizin içerisine karıştırıp afiyetle içebilirsiniz. Yani en fazla beş dakika sürecek. ... ve siz hazır hale geleceksiniz. ...Mavi boncuk bir deprem etkisi yapıyor ve artçı şokları üç gün boyunca devam ediyor. Sadece 1 gün 1 gece değil, bir kapsülü bir hafta boyunca etkilidir. ...Sadece cinsel gücünüzü arttırmıyor, çok fazla özellikleri var, ama ben burdan söyleyemiyorum anlatamıyorum. Benim söyleyemediklerimi anlatamadıklarımı siz sipariş hattımızdan öğrenin."

Yine tanıtımda, beş dakika içinde 0212 452 92 00 numaralı sipariş hattını arandığında 69 TL'lik bir kutu ürünün yanında, 1 kutu bedava ürün, bayanlar için aşk kahvesi ve bir de kol saati hediye edileceği belirtilmektedir.

Sağlık Bakanlığı Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumu'nun İlgi (b) yazısından, "ağrı kesici" olma endikasyonu sunulan Biobessa ve "cinsel fonksiyon bozukluğunu giderici" yönünde bir endikasyon belirtilen Mavi Boncuk ürünlerinin, "Sağlık Bakanlığı ruhsatına sahip olması gerektiği", "tanıtım ve satışının aldatıcı ve yanıltıcı olduğu" ve "söz konusu fiilin kamu sağlığını tehdit eden yönü sebebiyle bahsi geçen reklamların engellenmesi gerektiği" anlaşılmaktadır.

Öte yandan, telefon numaraları ve satış fiyatlarının verildiği söz konusu tanıtımların, 6112 Sayılı Radyo ve Televizyonların Kuruluş ve Yayın Hizmetleri Hakkında Kanun'un üçüncü maddesinin (ü) bendinde verilen "Tele-alışveriş: Taşınmazlar, hak ve yükümlülükler dâhil olmak üzere, mal veya hizmetlerin bir ücret karşılığında temini amacıyla kamuya yönelik doğrudan arz yayınını" şeklindeki tanımdan yola çıkarak, tele-alışverişinin yapıldığı tespit edilmiştir.”

Şeklindeki değerlendirmelere yer verilmiş olduğu,

ART TV Yayın Kuruluşu'nun söz konusu yayını ile 6112 sayılı Kanun’un 9 uncu maddesinin altıncı fıkrasının (c) bendi ile 10’uncu maddesinin dördüncü fıkrasını ihlal ettiği, kanaatinin Daire Başkanlığınca belirtildiği,

Konu hakkında karar alınmasını teminen yazının Üst Kurula havale edildiği, anlaşılmaktadır.

 

Gerekçe                                 : Konunun; İzleme ve Değerlendirme Dairesi Başkanlığı’nın yazısı, eki belgeler ve ilgili mevzuat kapsamında Üst Kurulumuzca değerlendirilmesi neticesinde;

            Söz konusu yayına ait deşifre kayıtlarının tetkikinde; söz konusu ürünlerin bu şekilde satışa sunulmasının, halkı yanıltıcı ve çıkarlarına zarar verici bir nitelik taşıdığı ve usule aykırı olarak tele- alışveriş yayını yapıldığı anlaşılmıştır. Bu nedenle mezkûr yayında, 6112 sayılı Kanunun 9’uncu maddesinin altıncı fıkrasının (c) bendi hükmü ile 10’uncu maddesinin dördüncü fıkrası hükmünün ihlal edildiği sabit görülmüştür.

Söz konusu kuruluşa 09.02.2012 tarihli yayını nedeniyle evvelce Üst Kurulun 21.03.2012 tarih ve 2012/19 sayılı toplantısında alınan 41 nolu kararıyla 6112 Sayılı Kanunun 9 uncu maddesinin altıncı fıkrasının (c) bendi  ve 16.03.2012 tarihli yayını nedeniyle evvelce Üst Kurulun 19.04.2012 tarih ve 2012/26 sayılı toplantısında alınan 18 nolu kararyıla 6112 sayılı Kanunun 10’uncu maddesinin dördüncü fıkrası uyarınca uyarı yaptırımı uygulandığı Üst Kurul kayıtlarından anlaşılmıştır. Bu itibarla, 6112 sayılı Kanunun 9 uncu maddesinin altıncı fıkrasının (c) bendi ile 10’uncu maddesinin dördüncü fıkrasını tekraren ihlali nedeniyle, Kanunun 32 nci maddesinin ikinci fıkrası hükmü uyarınca, anılan Yayın Kuruluşu hakkında “İdari Para Cezası” yaptırımının uygulanması gerektiği, kanaatine varılmıştır

 

Karar                                     : Yapılan görüşmeler sonucunda, ayrıntıları ve gerekçeleri yukarıda izah olunduğu üzere; ART TV logosuyla yayın yapan “UŞAK A.R.T REKLAM VE YAYINCILIK SAN. VE TİC. A.Ş.” unvanlı kuruluş hakkında;

6112 sayılı Kanunun 9 uncu maddesinin altıncı fıkrasının (c) bendindeki; "Yanıltıcı olmamak ve tüketicinin çıkarlarına zarar vermemek."hükmü ve 10’uncu maddesinin dördüncü fıkrasında yer alan; “...kesintisiz en az onbeş dakika süreyle tele-alışveriş yayını yapılabilir..." hükmünün tekraren ihlali nedeniyle, aynı Kanunun 32 nci maddesinin ikinci fıkrası hükmü uyarınca;

a- İhlalin tespit edildiği  tarihi itibariyle kuruluşun Haziran 2012 ayına ait ticari iletişim gelir beyanının 11.669,48 Türk Lirası olduğu değerlendirilerek, televizyon kuruluşları için idari para cezası 10.000 (onbin) ( 2012 yılı için yeniden değerleme oranına göre belirlenen 11.026 –onbirbinyirmialtı - )  Türk Lirasından az olamayacağından 11.026 TL. İDARİ PARA CEZASI UYGULANMASINA,

b- İdari para cezasının tebliğ tarihinden itibaren bir ay içerisinde Üst Kurulun T.C. Ziraat Bankası Bilkent Şubesi, Ankara TR 84000 100 1762 00 999999-5001 no’lu hesabına “6112 sayılı kanunun 32 nci maddesine göre ödenen para cezasıdır” şerhiyle ödenmesi gerektiği veya 6112 sayılı kanunun 32 inci maddesinin dokuzuncu fıkrası uyarınca en geç onbeş gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava açılabileceğinin, kanun yoluna başvurmadan önce peşin ödeme yapılması halinde, 5326 sayılı Kanunun 17 nci maddesinin altıncı fıkrası uyarınca cezanın dörtte üçünün tahsil edileceğinin ve taksitlendirme talebinde bulunabileceğinin, peşin ödemenin kanun yoluna müracaat hakkını engellemeyeceğinin, belirtilen süre içerisinde ödenmeyen ve kesinleşen idari para cezasının 21/7/1953 tarihli ve 6183 Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun hükümlerine göre tahsil edilmek üzere Maliye Bakanlığınca belirlenecek tahsil dairesine gönderileceğinin bildirilmesine,

Oy birliği ile karar verilmiştir.

 

 

Toplantı No        :2012/49

Toplantı Tarihi   :28.08.2012

Karar No             :20

 

Konusu              :6112 sayılı Kanunun 9 uncu maddesinin altıncı fıkrasının (c) bendindeki; "Yanıltıcı olmamak ve tüketicinin çıkarlarına zarar vermemek." hükmünün ihlali  (RADYO EKİN - RM RADYOCULUK YAYIN VE HİZMETLERİ A.Ş.)

 

İnceleme ve Değerlendirme  : İzleme ve Değerlendirme Dairesi Başkanlığı’nın 09.08.2012 tarihli ve 804 sayılı yazısı ve eklerinin incelenmesi sonucunda;

Bahse konu yayına ilişkin Uzman Raporunda;

“R.M. Radyo Yay.ve Hiz. A.Ş’nin sahibi olduğu Radyo Ekin adlı Yayın Kuruluşu’nda 31/07/2012 tarihinde saat 13:44’de “Devran’la Devr-i Alem” adlı programda mango plus adlı ürünün reklamı yayınlanmıştır. Programda sunucu;

“(…) Mango Plus ürünümüz ile sağlıklı bir şekilde kilolarınızdan kurtulacaksınız. Bilindiği gibi kilo problemi birçok rahatsızlığı da beraberinde getiriyor. Örneğin hipertansiyon, sindirim sistemi ve solunum sistemi rahatsızlıkları, eklem rahatsızlıkları, diyabet, safra kesesi taşları, bel fıtığını tetikleyici unsurlar gibi sayabileceğimiz çok rahatsızlığın temel sebebidir. Gelin bu dertlerin hepsinden kurtulalım ve daha mutlu, daha huzurlu, kendine güvenen, hayattan zevk alan kişiler olalım. Maalesef ki insanlar hızlı bir şekilde kilo vermek için her yola başvuruyor. Unutmayalım ki çok hızlı kilo vermek bedeninizde bir takım sorunları da beraberinde getirebilir. Kilo vereceğiz derken sağlığımızdan olmayalım. Radyo Ekin dinleyicileri Mango Plus’a yine en uygun fiyatla sahip olacaklar. On dakika içinde arayan herkes bir kutu Mango Plus yerine tam dört kutuya 59 TL ödeyecek. Sadece bununla da sınırlı değil ilk elli dinleyicimiz, dört kutunun yanında bir de sağlıklı zayıflamalarına destek olacak biberiye özlü çayımıza da ücretsiz sahip olacaklar.(…) Şimdi telefon numarasını veriyorum ve kampanya süremiz başlıyor. 0212-534 66 66 (…)”şeklinde ifadelere yer vermiştir.

Sağlık Bakanlığı Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumu ilgili yazısında; Endikasyon belirtilen ürünler için Bakanlıkça ruhsat düzenlenmesi gerekmekte olup, ruhsatlı ürünlerin de münhasıran eczane ve ecza ticarethanelerinde satılması zorunludur. Diğer yandan söz konusu ürünlerin televizyon aracılığı ile endikasyon belirtilerek ürün satışı veya pazarlanması uygun değildir. İçerikleri tam belli olmayan ürünlerin tedavide etkinliği ve emniyeti kanıtlanmamış olan kişilerde sağlık sorunlarına ve hatta ölümlere neden olmaktadır. Tedavi amacı ile kullanılan ürünlerin/ilaçların hekimin önerisi ve eczacının uyarısı doğrultusunda kullanılması gerekmektedir. Bu nedenle tedavide etkinliği ve emniyeti kanıtlanmamış olan söz konusu ürünlerin tanıtım ve satışının aldatıcı ve yanıltıcı olduğu ve söz konusu fiilin kamu sağlığını tehdit eden yönü sebebiyle bahsi geçen reklamların engellenmesi gerekmektedir.

Sağlık Bakanlığı, ilgili yazısında reklam, tanıtım ve pazarlamalarında hastalıkları önlediği ve tedavi ettiği ifade edilen ürünlere ilişkin olarak gerçeğe aykırı, aldatıcı, yanıltıcı ve halkı istismar eden reklamların durdurulmasını talep etmiştir. Sağlık Bakanlığı'nın ilgi yazısının incelenmesi ve yukarıda belirtilen ticari iletişim yayınının birlikte değerlendirilmesi sonucunda, söz konusu yayının; gerçeğe aykırı, izleyiciyi aldatıcı, yanıltıcı, istismar edici ve izleyicinin sağlığına ve çıkarlarına zarar verici nitelikte olduğu sonucuna ulaşılmıştır.”

Şeklindeki değerlendirmelere yer verilmiş olduğu,

RADYO EKİN Yayın Kuruluşu'nun söz konusu yayını ile 6112 sayılı Kanun’un 9 uncu maddesinin altıncı fıkrasının (c) bendini ihlal ettiği, kanaatinin Daire Başkanlığınca belirtildiği,

Konu hakkında karar alınmasını teminen yazının Üst Kurula havale edildiği, anlaşılmaktadır.

Gerekçe                                 : Konunun; İzleme ve Değerlendirme Dairesi Başkanlığı’nın yazısı, eki belgeler ve ilgili mevzuat kapsamında Üst Kurulumuzca değerlendirilmesi neticesinde;

            Söz konusu yayına ait deşifre kayıtlarının tetkikinde; Sağlık Bakanlığı Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumu’nun, konuya ilişkin 13/06/2012 tarih ve 0054653 sayılı yazısında yer alan tespitler çerçevesinde yapılan değerlendirme sonucunda; söz konusu ürünün bu şekilde satışa sunulmasının, halkı yanıltıcı ve çıkarlarına zarar verici bir nitelik taşıdığı anlaşılmıştır. Bu nedenle mezkûr yayında, 6112 sayılı Kanunun 9’uncu maddesinin altıncı fıkrasının (c) bendinde yer alan; “Yanıltıcı olmamak ve tüketicinin çıkarlarına zarar vermemek.” hükmünün ihlal edildiği sabit görülmüştür.

            Bu itibarla; RADYO EKİN Yayın Kuruluşu’nun; söz konusu yayını ile 6112 sayılı Kanun'un 9 uncu maddesinin altıncı fıkrasının (c) bendini ihlali nedeniyle, Kanunun 32 inci maddesinin ikinci fıkrası hükmü uyarınca uyarılması gerektiği kanaatine varılmıştır.

Karar                                       : Yapılan görüşmeler sonucunda, ayrıntıları ve gerekçeleri yukarıda izah olunduğu üzere; RADYO EKİN çağrı işaretiyle yayın yapan “RM RADYOCULUK YAYIN VE HİZMETLERİ A.Ş.” unvanlı kuruluş hakkında;  6112 sayılı Kanunun 9 uncu maddesinin altıncı fıkrasının (c) bendindeki; "Yanıltıcı olmamak ve tüketicinin çıkarlarına zarar vermemek."hükmünün ihlali nedeniyle, aynı Kanunun 32 nci maddesinin ikinci fıkrasına göre “UYARI” YAPTIRIMININ UYGULANMASINA, aynı yayın ilkesinin tekraren ihlali halinde, Kanunun 32 nci maddesinin İkinci fıkrasında yer alan; “Uyarının ilgili kuruluşa tebliğinden sonra ihlalin tekrarı halinde medya hizmet sağlayıcıya ihlalin ağırlığı ve yayının ortamı ve alanı göz önünde bulundurularak, ihlalin tespit edildiği aydan bir önceki aydaki brüt ticari iletişim gelirinin yüzde birinden üçüne kadar idari para cezası verilir.” hükmü uyarınca idari para cezası yaptırımı uygulanacağının yapılacak tebligatta bildirilmesine, oy birliği ile karar verilmiştir.

 

 

Toplantı No        :2012/49

Toplantı Tarihi   :28.08.2012

Karar No             :21

 

Konusu              :6112 sayılı Kanunun 9 uncu maddesinin altıncı fıkrasının (c) bendindeki; "Yanıltıcı olmamak ve tüketicinin çıkarlarına zarar vermemek." hükmünün ihlali  (CAN RADYO - BORNOVA CAN RADYO VE REKLAMCILIK A.Ş.)

İnceleme ve Değerlendirme  : İzleme ve Değerlendirme Dairesi Başkanlığı’nın 07.08.2012 tarihli ve 796 sayılı yazısı ve eklerinin incelenmesi sonucunda;

Bahse konu yayına ilişkin Uzman Raporunda;

“BORNOVA CAN RADYO VE REKLAMCILIK A. Ş.” firmasına ait “CAN RADYO” çağrı işaretli medya hizmet sağlayıcı kuruluşun 24/07/2012 tarih ve 09:00 ve 12:00 saatleri arasındaki yayınlarında yapılan taramada “Tele-Alışveriş” kuşakları incelenmiştir. Yapılan incelemede “Karma Yağ Ağrı ve Romatizma Kremi” adlı bir ürünün;09:15 “Tüm dinleyicilerimize merhabalar; Sevgili dinleyenler şimdi sizlere Karma yağ ağrı ve romatizma kreminden bahsetmek istiyorum. Evet, günümüzde hem hanımların, hem beylerin ortak problemi vücudundaki ve başındaki ağrılar. Efendim nedir bu ağrılar, nedir bu ağrılardan çektikleriniz. Eklem ağrıları, adale ağrıları, kas ağrıları, menüsküs ağrıları, sırt ağrıları, omuz ağrıları, bacak ağrıları, boyun ağrıları, ayak ağrıları, topuk dikeni ağrıları, romatizma ağrıları, sinüzit, migren, baş ağrıları of of dedirten ağrılar. Efendim, bu gibi ağrılarınız varsa Karma yağ ağrı ve romatizma kremini ağrıyan bölgeye ovalayarak sürün beş dakika içinde bütün ağrılardan, sancılardan, sızılardan kurtulup rahat bir nefes alacaksınız. Ya kardeşim Allah razı olsun bütün ağrılarımdan kurtuldum deyip bize dua edeceksiniz. Neden bir ömür boyu ağrılarınızla yaşayasınız ki? Kendinizi ağrılara mahkum edesiniz ki? Dayanılmaz ağrılar kaderimiz değil. Olmaktan da çıkıyor. Karma yağ ağrı ve romatizma kremi Güney Afrika’da yetiştirilen 21 tane şifalı bitkiden yapılmıştır. Ve Bakanlıkça onaylıdır. Hiçbir yan etkisi yoktur. Ağrıyan bölgeye sürün ağrılardan, sancılardan, sızılardan kurtulup rahat bir nefes alın.”… söz konusu kampanya ile ilgili duyurular bu minvalde sürdürülmüş ve devamında, 09:19 …“Beş dakika süre vereceğim sizlere beş dakikalık kampanya süresi başladı dediğim andan itibaren ararsanız beş dakika içinde hattımızı düşürürseniz 69 Liraya satışını yaptığımız Karma yağ ağrı kremini siz bedava alacaksınız. Evet, evet yanlış duymadınız bedava ücretsiz alacaksınız, sadece kargo ücreti 19 Lira 90 Kuruş ödeyip alacaksınız.” 09:22 …“Şu anda beş dakikalık kampanya süremiz başladı. 0 212 651 30 31 tekrar ediyorum 0 212 651 30 31" şeklinde ürünün neredeyse insan bedenindeki bütün ağrıları geçirdiği detaylı olarak anlatıldıktan sonra, fiyatı ve nasıl ulaşılacağı konusunda bilgi verilip sipariş verilecek telefon numarasının duyurulduğu, verilen telefon numarasını beş dakika içerisinde düşüren dinleyiciye 19 lira 90 Kuruş kargo ücreti karşılığında vereceklerini ifade etmektedirler.

            Sağlık Bakanlığı Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumu ilgili yazısında; Endikasyon belirtilen ürünler için Bakanlıkça ruhsat düzenlenmesi gerekmekte olup, ruhsatlı ürünlerin de münhasıran eczane ve ecza ticarethanelerinde satılması zorunludur. Diğer yandan söz konusu ürünlerin televizyon aracılığı ile endikasyon belirtilerek ürün satışı veya pazarlanması uygun değildir. İçerikleri tam belli olmayan ürünlerin tedavide etkinliği ve emniyeti kanıtlanmamış olan kişilerde sağlık sorunlarına ve hatta ölümlere neden olmaktadır. Tedavi amacı ile kullanılan ürünlerin/ilaçların hekimin önerisi ve eczacının uyarısı doğrultusunda kullanılması gerekmektedir. Bu nedenle tedavide etkinliği ve emniyeti kanıtlanmamış olan söz konusu ürünlerin tanıtım ve satışının aldatıcı ve yanıltıcı olduğu ve söz konusu fiilin kamu sağlığını tehdit eden yönü sebebiyle bahsi geçen reklamların engellenmesi gerekmektedir.

Sağlık Bakanlığı, ilgi yazısında reklam, tanıtım ve pazarlamalarında hastalıkları önlediği ve tedavi ettiği ifade edilen ürünlere ilişkin olarak gerçeğe aykırı, aldatıcı, yanıltıcı ve halkı istismar eden reklamların durdurulmasını talep etmiştir. Sağlık Bakanlığı'nın ilgi yazısının incelenmesi ve yukarıda belirtilen ürünün ticari iletişim yayınının birlikte değerlendirilmesi sonucunda, söz konusu yayının; gerçeğe aykırı, izleyiciyi aldatıcı, yanıltıcı, istismar edici ve izleyicinin sağlığına ve çıkarlarına zarar verici nitelikte olduğu sonucuna ulaşılmıştır.”

Şeklindeki değerlendirmelere yer verilmiş olduğu,

CAN RADYO Yayın Kuruluşu'nun söz konusu yayını ile 6112 sayılı Kanun’un 9 uncu maddesinin altıncı fıkrasının (c) bendini ihlal ettiği, kanaatinin Daire Başkanlığınca belirtildiği,

Konu hakkında karar alınmasını teminen yazının Üst Kurula havale edildiği, anlaşılmaktadır.

 

Gerekçe                                 : Konunun; İzleme ve Değerlendirme Dairesi Başkanlığı’nın yazısı, eki belgeler ve ilgili mevzuat kapsamında Üst Kurulumuzca değerlendirilmesi neticesinde;

            Söz konusu yayına ait deşifre kayıtlarının tetkikinde; mezkur ürünün bu şekilde satışa sunulmasının, halkı yanıltıcı ve çıkarlarına zarar verici bir nitelik taşıdığı anlaşılmıştır. Bu nedenle mezkûr yayında, 6112 sayılı Kanunun 9’uncu maddesinin altıncı fıkrasının (c) bendi hükmünün ihlal edildiği sabit görülmüştür. Bu itibarla; CAN RADYO Yayın Kuruluşu’nun; söz konusu yayını ile 6112 sayılı Kanun'un 9 uncu maddesinin altıncı fıkrasının (c) bendini ihlali nedeniyle, Kanunun 32 inci maddesinin ikinci fıkrası hükmü uyarınca uyarılması gerektiği kanaatine varılmıştır.

 

Karar                                     : Yapılan görüşmeler sonucunda, ayrıntıları ve gerekçeleri yukarıda izah olunduğu üzere; CAN RADYO çağrı işaretiyle yayın yapan “BORNOVA CAN RADYO VE REKLAMCILIK A.Ş.” unvanlı kuruluş hakkında;  6112 sayılı Kanunun 9 uncu maddesinin altıncı fıkrasının (c) bendindeki; "Yanıltıcı olmamak ve tüketicinin çıkarlarına zarar vermemek."hükmünün ihlali nedeniyle, aynı Kanunun 32 nci maddesinin ikinci fıkrasına göre “UYARI” YAPTIRIMININ UYGULANMASINA, aynı yayın ilkesinin tekraren ihlali halinde, Kanunun 32 nci maddesinin İkinci fıkrasında yer alan; “Uyarının ilgili kuruluşa tebliğinden sonra ihlalin tekrarı halinde medya hizmet sağlayıcıya ihlalin ağırlığı ve yayının ortamı ve alanı göz önünde bulundurularak, ihlalin tespit edildiği aydan bir önceki aydaki brüt ticari iletişim gelirinin yüzde birinden üçüne kadar idari para cezası verilir.” hükmü uyarınca idari para cezası yaptırımı uygulanacağının yapılacak tebligatta bildirilmesine, oy birliği ile karar verilmiştir.

 

 

Toplantı No        :2012/49

Toplantı Tarihi   :28.08.2012

Karar No             :22

 

Konusu              :6112 sayılı Kanunun 9 uncu maddesinin altıncı fıkrasının (c) bendindeki; "Yanıltıcı olmamak ve tüketicinin çıkarlarına zarar vermemek." hükmünün ihlali  (YAŞAM RD -GÜNIŞIĞI İLETİŞİM A.Ş.)

 

İnceleme ve Değerlendirme  : İzleme ve Değerlendirme Dairesi Başkanlığı’nın 09.08.2012 tarihli ve 803 sayılı yazısı ve eklerinin incelenmesi sonucunda;

Bahse konu yayına ilişkin Uzman Raporunda;

“Günışığı İletişim A.Ş’nin sahibi olduğu Yaşam Radyo (Radyo Damar) adlı Yayın Kuruluşu’nda 20/07/2012 tarihinde, saat 13:00’de yayınlanan “Kalpten Kalbe Emrah” isimli programda Tütüne Hayır adlı ürünün tanıtımı yayınlanmıştır. Programda sunucu;

“(…) Tütüne Hayır herkes kullanabilir, hiçbir yan etkisi yok. Yüzde yüz bitkisel bir ürün. Bu ürünün içersinde neler var: Karabaş otu, her derde deva şifalı bir bitkidir. Oğul otu (…) Sağlık uzmanları tarafından hazırlandı, aynı zamanda bakanlık onaylı sigarayı bıraktırma ürünüdür Tütüne Hayır.(…) Bir haftada sigarayı bıraktırıyor. Ben bir hafta diyorum ama, dört günde sigarayı bırakanlar var.(…) Bugüne kadar bir milyona yakın insan Tütüne Hayır’ı kullanarak sigaradan kurtuldular.(…) İkili set toplam değeri 89 Lira fakat, şu anda ulaşan herkese bedava.(…) Sigara bıraktırma ürünü yanında bir paket de diş beyazlatma ürünü ikisi de ücretsiz. Bedava, bedava, bedava. 0212-644 69 25.(…) bugüne kadar yüz binlerce kişi Tütüne Hayır kullanarak sigarayı bıraktılar, siz de bırakacaksınız.(…) sadece 19 Lira kargo ücreti var. O da önemli değil.(…) Farklı kıtalarda seksen ülkede bu kampanya yapılıyor. Sosyal sorumluluk projesi adı altında biz bu kampanyayı destekliyoruz.(…) Kırk yıllık sigara tiryakileri bile (…) en ağır bağımlılar bile, günde iki-üç paket içenler bile (…) bir hafta, yedi günde sigarayı bıraktılar.(…) Farklı kanallarda, eczanelerde 90 Liraya satılan bu ürün bizi dinleyen herkese tamamen bedava, bedava, bedava. Hiç vakit kaybetmeden hemen arayın.(…)” şeklinde ifadelere yer vermiştir.

Sağlık Bakanlığı Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumu ilgili yazısında; Endikasyon belirtilen ürünler için Bakanlıkça ruhsat düzenlenmesi gerekmekte olup, ruhsatlı ürünlerin de münhasıran eczane ve ecza ticarethanelerinde satılması zorunludur. Diğer yandan söz konusu ürünlerin televizyon aracılığı ile endikasyon belirtilerek ürün satışı veya pazarlanması uygun değildir. İçerikleri tam belli olmayan ürünlerin tedavide etkinliği ve emniyeti kanıtlanmamış olan kişilerde sağlık sorunlarına ve hatta ölümlere neden olmaktadır. Tedavi amacı ile kullanılan ürünlerin/ilaçların hekimin önerisi ve eczacının uyarısı doğrultusunda kullanılması gerekmektedir. Bu nedenle tedavide etkinliği ve emniyeti kanıtlanmamış olan söz konusu ürünlerin tanıtım ve satışının aldatıcı ve yanıltıcı olduğu ve söz konusu fiilin kamu sağlığını tehdit eden yönü sebebiyle bahsi geçen reklamların engellenmesi gerekmektedir.

Sağlık Bakanlığı, ilgili yazısında reklam, tanıtım ve pazarlamalarında hastalıkları önlediği ve tedavi ettiği ifade edilen ürünlere ilişkin olarak gerçeğe aykırı, aldatıcı, yanıltıcı ve halkı istismar eden reklamların durdurulmasını talep etmiştir. Sağlık Bakanlığı'nın ilgi yazısının incelenmesi ve yukarıda belirtilen ticari iletişim yayınının birlikte değerlendirilmesi sonucunda, söz konusu yayının; gerçeğe aykırı, izleyiciyi aldatıcı, yanıltıcı, istismar edici ve izleyicinin sağlığına ve çıkarlarına zarar verici nitelikte olduğu sonucuna ulaşılmıştır.”

Şeklindeki değerlendirmelere yer verilmiş olduğu,

YAŞAM RD Yayın Kuruluşu'nun söz konusu yayını ile 6112 sayılı Kanun’un 9 uncu maddesinin altıncı fıkrasının (c) bendini ihlal ettiği, kanaatinin Daire Başkanlığınca belirtildiği,

Konu hakkında karar alınmasını teminen yazının Üst Kurula havale edildiği, anlaşılmaktadır.

 

Gerekçe                                 : Konunun; İzleme ve Değerlendirme Dairesi Başkanlığı’nın yazısı, eki belgeler ve ilgili mevzuat kapsamında Üst Kurulumuzca değerlendirilmesi neticesinde;

            Söz konusu yayına ait deşifre kayıtlarının tetkikinde; söz konusu ürünün bu şekilde satışa sunulmasının, halkı yanıltıcı ve çıkarlarına zarar verici bir nitelik taşıdığı anlaşılmıştır. Bu nedenle mezkûr yayında, 6112 sayılı Kanunun 9’uncu maddesinin altıncı fıkrasının (c) bendi hükmünün ihlal edildiği sabit görülmüştür.

            Bu itibarla; YAŞAM RD Yayın Kuruluşu’nun; söz konusu yayını ile 6112 sayılı Kanun'un 9 uncu maddesinin altıncı fıkrasının (c) bendini ihlali nedeniyle, Kanunun 32 inci maddesinin ikinci fıkrası hükmü uyarınca uyarılması gerektiği kanaatine varılmıştır.

Karar                                     : Yapılan görüşmeler sonucunda, ayrıntıları ve gerekçeleri yukarıda izah olunduğu üzere; YAŞAM RD çağrı işaretiyle yayın yapan “GÜNIŞIĞI İLETİŞİM A.Ş.” unvanlı kuruluş hakkında;  6112 sayılı Kanunun 9 uncu maddesinin altıncı fıkrasının (c) bendindeki; "Yanıltıcı olmamak ve tüketicinin çıkarlarına zarar vermemek."hükmünün ihlali nedeniyle, aynı Kanunun 32 nci maddesinin ikinci fıkrasına göre “UYARI” YAPTIRIMININ UYGULANMASINA, aynı yayın ilkesinin tekraren ihlali halinde, Kanunun 32 nci maddesinin İkinci fıkrasında yer alan; “Uyarının ilgili kuruluşa tebliğinden sonra ihlalin tekrarı halinde medya hizmet sağlayıcıya ihlalin ağırlığı ve yayının ortamı ve alanı göz önünde bulundurularak, ihlalin tespit edildiği aydan bir önceki aydaki brüt ticari iletişim gelirinin yüzde birinden üçüne kadar idari para cezası verilir.” hükmü uyarınca idari para cezası yaptırımı uygulanacağının yapılacak tebligatta bildirilmesine, oy birliği ile karar verilmiştir.

 

 

Toplantı No        :2012/49

Toplantı Tarihi   :28.08.2012

Karar No             :23

 

Konu                  :6112 sayılı Kanun'un 12 nci maddesinin dördüncü fıkrasındaki; "Haber bülteni ve dini tören yayınlarında program desteklemesine izin verilmez." hükmünün ihlali (ESKİŞEHİR SÜPER TV/ES TV - MERHABA REKLAMCILIK A.Ş.)

İnceleme ve Değerlendirme  : İzleme ve Değerlendirme Dairesi Başkanlığı’nın 07.08.2012 tarihli ve 801 sayılı yazısı ve eklerinin incelenmesi sonucunda;

            ES TV logosu ile yayın yapmakta olan Merhaba Reklamcılık A.Ş. ticari ünvanlı yayın kuruluşunda, ana haber bülteni her akşam saat 19:00'da yayınlanmaktadır. 09/06/2012 tarihinde yayınlanan ana haber bülteninde program desteklemesine yer verildiği tespit edilmiştir.
Haber bülteni yayınlanmadan önce, 44 saniye süreyle "Ulusoy İnşaat" firmasına ait sitelerin ve bu sitelerde bulunan dairelerin grafik görüntülerine yer verilmiş olup, "Ulusoy İnşaat Sunar" ifadesinden sonra ana haber bülteninin jeneriği yayınlanmıştır (Klip ES TV Ana Haber - Program Destekleme (Giriş)). Haberin sonunda ise, yine aynı görüntüler, akabinde "Ulusoy İnşaat Sundu" ifadesiyle beraber 44 saniye süresince ekranda yer almıştır (Klip ES TV Ana Haber - Program Destekleme (Bitiş).”

Şeklindeki değerlendirmelere yer verilmiş olduğu,

ES TV yayın kuruluşunun 6112 sayılı Kanunun 12 nci maddesinin dördüncü fıkrasını ihlal ettiği, kanaatinin Daire Başkanlığınca belirtildiği,

            Konu hakkında karar alınmasını teminen yazının Üst Kurula havale edildiği, anlaşılmaktadır.

 

Gerekçe                                 : Konunun; İzleme ve Değerlendirme Dairesi Başkanlığı’nın yazısı, eki belgeler ve ilgili mevzuat kapsamında Üst Kurulumuzca değerlendirilmesi neticesinde;

            Söz konusu yayına ait deşifre kayıtlarının tetkikinde; haber bülteni yayını öncesinde ve sonrasında “Ulusoy İnşaat Sunar.” ve “Ulusoy İnşaat Sundu.” ifadelerinin 44 saniye süreyle ekranda yer aldığı anlaşılan mezkûr yayında, 6112 sayılı Kanunun 12 nci maddesinin dördüncü fıkrasının ihlal edildiği değerlendirilmiştir.

            Bu itibarla; ES TV Yayın Kuruluşu’nun; söz konusu yayını ile 6112 sayılı Kanun'un 12’nci maddesinin dördüncü fıkrasını ihlali nedeniyle, Kanunun 32 inci maddesinin ikinci fıkrası hükmü uyarınca uyarılması gerektiği kanaatine varılmıştır.

Karar                                     : Yapılan görüşmeler sonucunda, ayrıntıları ve gerekçeleri yukarıda izah olunduğu üzere; ES TV logosuyla yayın yapan “MERHABA REKLAMCILIK A.Ş.” unvanlı kuruluş hakkında;  6112 sayılı Kanunun 12’nci maddesinin dördüncü fıkrasındaki; “Haber bülteni ve dini tören yayınlarında program desteklemesine izin verilmez." hükmünün ihlali nedeniyle, aynı Kanunun 32 nci maddesinin ikinci fıkrasına göre “UYARI” YAPTIRIMININ UYGULANMASINA, aynı yayın ilkesinin tekraren ihlali halinde, Kanunun 32 nci maddesinin İkinci fıkrasında yer alan; “Uyarının ilgili kuruluşa tebliğinden sonra ihlalin tekrarı halinde medya hizmet sağlayıcıya ihlalin ağırlığı ve yayının ortamı ve alanı göz önünde bulundurularak, ihlalin tespit edildiği aydan bir önceki aydaki brüt ticari iletişim gelirinin yüzde birinden üçüne kadar idari para cezası verilir.” hükmü uyarınca idari para cezası yaptırımı uygulanacağının yapılacak tebligatta bildirilmesine, oy birliği ile karar verilmiştir.


 

  
 B i l g i  E d i n m e      ?
Skip Navigation Links
Üst KurulExpand Üst Kurul
Skip Navigation Links
TeşkilatExpand Teşkilat
Skip Navigation Links
MevzuatExpand Mevzuat
Skip Navigation Links
Basın AçıklamalarıExpand Basın Açıklamaları
Skip Navigation Links
Yüksek Seçim Kurulu KararlarıExpand Yüksek Seçim Kurulu Kararları
Skip Navigation Links
Mahkemelerin Yayın Yasağı KararlarıExpand Mahkemelerin Yayın Yasağı Kararları
Skip Navigation Links
Danıştay KararlarıExpand Danıştay Kararları
Skip Navigation Links
Faaliyet RaporlarıExpand Faaliyet Raporları
Skip Navigation Links
Rd ve TV Lisans İşlemleriExpand Rd ve TV Lisans İşlemleri
Skip Navigation Links
AraştırmalarExpand Araştırmalar
Skip Navigation Links
Sayısal Yayıncılık ve Frekans PlanlamasıExpand Sayısal Yayıncılık ve Frekans Planlaması
Skip Navigation Links
S K A A S
Skip Navigation Links
Uluslararası UygulamalarExpand Uluslararası Uygulamalar
Skip Navigation Links
Eğitim FaaliyetleriExpand Eğitim Faaliyetleri
Skip Navigation Links
İzleyici BildirimleriExpand İzleyici Bildirimleri
Skip Navigation Links
RTÜK Etik KomisyonuExpand RTÜK Etik Komisyonu
Skip Navigation Links
İlgili BağlantılarExpand İlgili Bağlantılar
Skip Navigation Links
Sıkça Sorulan SorularExpand Sıkça Sorulan Sorular
Skip Navigation Links
Hizmet Standartları Tablosu ve Hizmet Envanteri
Skip Navigation Links
İzleyici Temsilcileri İletişim Bilgileri
Skip Navigation Links
Stratejik PlanExpand Stratejik Plan
Skip Navigation Links
Televizyon ve Çocuk
Skip Navigation Links
Üst Kurul İlke KararlarıExpand Üst Kurul İlke Kararları
Skip Navigation Links
Geleneksel Çocuk Oyunları
Skip Navigation Links
Site Haritası
Skip Navigation Links
Standart Dosya PlanıExpand Standart Dosya Planı
 

(c) RTÜK 2006 HER HAKKI SAKLIDIR (v2.4)
Üniversiteler Mah. 1597. Cad. No: 13 Bilkent 06800 ANKARA

Tel : 0 (312) 297 50 00
Toplam Ziyaretçi: 19819009
rtuk@rtuk.gov.tr